Odol

Giza odola:
a - eritrozitoak; b - neutrofiloak; c - eosinofiloak; d - linfozitoak.

Odola (aitzineuskara zaharrez: *dol ⇒ *do-dol) aparatu kardiobaskularrean zehar zirkulatzen den ehun likatsua da.

Bi osagai nagusi ditu: odol-plasma alde batetik eta elementu formeak bestetik: leukozitoak (globulu zuriak), eritrozitoak (globulu gorriak) eta plaketak.

Berarekin loturiko eritasunez arduratzen den espezialitate medikoa Hematologia da.

Funtzioak

• Ehunetara oxigenoa eta elikagaiak eramaten ditu
• Karbono dioxidoa eta hondakin substantziak jasotzen ditu ehunetatik
• Hormona eta antzeko seinale molekulak garraiatzen ditu
• Defentsarako behar diren zelulak eta substantziak (antigorputzak...) behar diren tokietara garraiatzen ditu
• Funtzio garrantzitsua dauka bero banaketaren erregulatzaile moduan, azido-base eta oreka osmotikoan

Hematokritoa

Elementu formeen bolumen proportzioa da hematokritoa. Odola antikoagulatzaileekin tratatu eta gero zentrifugatzen bada, elementu formeak eta plasma bereizten dira. Egoera normalean, elementu formeek bolumen osoaren %45 osatzen dute eta plasmak %55.

Odoleko elementu formeen itxura normala eta agertzen diren proportzio normalak ezagutzea garrantzitsua da informazio ugari ematen digulako:

• Odoleko gaixotasunei buruzkoa
• Infekzio bakteriano, biral zein parasitikoei buruzkoa

Horretarako odol estentsioak edo frotis-ak erabiltzen dira, Giemsa edo Panoptiko Bizkorraz tindaturik.

Lotutako gaixotasunak

• Anemiak.
• Koagulopatiak.
• Leuzemiak.
• Linfomak.
• Mielomak.

Ikus, gainera

• Odol-seruma
• Ehun konektiboa
• Presio arteriala