Bastida (Araba)

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Artikulu hau Arabako udalerriari buruzkoa da; beste esanahietarako, ikus «Bastida».
Bastida
 Araba, Euskal Herria
Bastida 2007 9 27.JPG
Andre Mariaren eliza eta Kristoren gotorleku-tenplua (goialdean), udaletxeko ataritik ikusiak
Bastidako bandera

Bastidako armarria

Administrazioa
Estatua Espainia
Erkidegoa Euskal Autonomia Erkidegoa
Lurraldea Araba
Eskualdea Arabako Errioxako Kuadrilla
Izen ofiziala Bandera de labastida.svg Labastida / Bastida
Alkatea Laura Perez Borinaga EAJlogo.jpg
Posta kodea 01330
INE kodea 01028
Herritarra bastidar
Kokapena
Koordenatuak 42° 35′ 25″ N, 2° 47′ 34″ W / 42.5903817°N,2.7928698°W / 42.5903817; -2.7928698Koordenatuak: 42° 35′ 25″ N, 2° 47′ 34″ W / 42.5903817°N,2.7928698°W / 42.5903817; -2.7928698
Bastida (Araba) hemen kokatua: Araba
Bastida (Araba)
Bastida (Araba)
Bastida (Araba) (Araba)
Openstreetmap logo.svg Ikusi OpenStreetMapen
Azalera 38,17 km2
Garaiera 550 metro
Distantzia 45 km Gasteiza
Demografia
Biztanleria 1.493 biztanle (2016)
(Red Arrow Down.svg -7)
% 51,6 Twemoji 1f6b9.svg  Twemoji 1f6ba.svg % 48,4
Dentsitatea 39,11 biztanle/km²
Hazkundea
(2003-2013)[1]
Green Arrow Up.svg% 13,36
Zahartze tasa[1] % 10,77
Ugalkortasun tasa[1] ‰ 36,47
Ekonomia
Jarduera tasa[1] % 77,04 (2011)
Genero desoreka[1] % 7,47 (2011)
Langabezia erregistratua[1] % 13,73 (2013)
Kultura
Euskaldunak % 28,32 (2010)
Euskararen erabilera % 5,1 (2011)
Datu gehigarriak
Sorrera 1196. urtea
Webgunea http://www.labastida-bastida.org/


Bastida (ofizialki Labastida / Bastida) Arabako hegoaldeko udalerri bat da. Arabako Errioxa eskualdean dago, hain zuzen ere, Arabako Errioxa Garaian, Gasteiztik 45 bat kilometrora. Izen bereko hiribilduak udalerriko erdialdea du kokagune.

Geografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ingurune naturala[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kantabria mendilerroaren hegoaldean kokatzen da, Toloño mendiaren (1.271 m) hego magalean, Ebro ibaiaren ezkerraldean. Udalerria laua da oro har, iparraldean izan ezik, bertan garaiera handieneko eremuak daude.

Udalerri mugakideak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Herriaren sortzea Erdi Aro goiztiarreko Toloñoko gazteluarekin lotzen da. Hortaz, Bastidak kutsu militar handia izan zuen.

Nafarroako Antso VII.ak forua eman zion hiribilduari 1196an.

Alfontso VIII.ak Gaztelarako konkistatu zuen 1200. urtean, Arabako inbasioaren ondorioz.

XVII eta XVIII. mendeetan 3.000 bizilagun inguru omen zeuden herrian.

Espainiako Gerra Zibilaren garaian ia 30 bastidar hil zituzten ezkerraren aurkako kolpe batean. Haien gorpuak oraindik ez dira aurkitu, Pancorbo aldeko errepide nazionalaren azpian daudela susmatzen bada ere.

1974an Buradon Gatzaga udalerria bereganatu zuen.

Banaketa administratiboa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bastida udalerria bi herriz osatua dago:

Ekonomia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bastidako ekonomiaren gaur egungo motor nagusia ardogintza da. Bastidar askok ardoaren inguruko negozioan dihardu.

Demografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bastidako biztanleria
Datu-iturria: www.ine.es

Aipatzekoa da udan neguan baino sei aldiz biztanleria handiagoa duela Bastidak, turismoa dela eta.

Politika[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bastidako udaletxea

2011ko maiatzaren 22ko hauteskundeetako emaitzen ondorioz Alderdi Popularreko Ignacio Gil Orive Bastidako alkate hautatu zuten.

2015eko udal hauteskundeetan, berriz, EAJko Laura Perez Borinagak lortu zuen alkatetza.

Bastida (Araba)ko udalbatza

Alderdia

2015eko maiatzaren 24

2011ko maiatzaren 22

Zinegotziak Boto kopurua Zinegotziak Boto kopurua
Euzko Alderdi Jeltzalea (EAJ)
4 / 9
310 (% 39,34)
Alderdi Popularra (PP)
3 / 9
268 (% 34,01)
5 / 9
360 (% 42,01)
EH Bildu
2 / 9
138 (% 17,51)
Alternativa para Labastida-Bastidarako Aukera (ALBA)
3 / 9
284 (% 33,14)
Independientes, Democráticos y Nacionalistas (IDN)
1 / 9
86 (% 10,04)
Datuen iturria: Hauteskundeen emaitzak euskadi.net webgunean

Kultura[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hizkuntza[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Gaur egun gaztelania da nagusi. Ezin dugu zehaztu bertako jatorrizko euskara galdu zen garaia zein izan zen. Hala ere, Bastidako euskara galtzea noizbait IX. eta XVI. mendeen artean datatzen da.

Udalerrian ikastola bat dago, Bastida Ikastola izenekoa. Gainera, Araba Euskaraz lau aldiz ospatu da Bastidan, 1989, 2004, 2008 eta 2012an.

Jaiak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ondasun nabarmenak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bastidako ikuspegia
  • Andre Mariaren Jasokundearen eliza, XVI eta XVIII. mende artean eraikia, Pizkunde eta Barroko estiloei jarraiki. Batez ere, ikustekoak dira atari nagusia eta erretaula barrokoa ikusgai dagoen barnealdea.
  • Larrazuriaren Arkua, antzinako harresiaren atean kokatua, Ama Birjina eta Bastidako armarria erakusgai dituena.
  • 2014ean, Torrentejo izeneko aztarnategia aurkitu zuen Euskal Herriko Unibertsitateak. Torrentejoko herrixka hori 1075. urtean aipatu zen lehenengoz, eta urte horretan, Nafarroako erregeak eremu hori eman zion San Millan de la Cogollako monasterioari (Errioxa, Espainia). Ikerketek frogatu zuten data horren aurretik okupatuta egon zela ingurua; IX. edo X. mendeko hobi bat aurkitu zuten, besteak beste. Hilerri oso bat han egon zitekeela ondorioztatu zuten. EHUk azaldu zuenez, egindako lanek erakusten zuten herri horrek "bizitza bizia" izan zuela Errenazimentuan eta Aro Modernoan. Monetak, buztinkiak eta janari hondarrak topatu zituzten, besteak beste. Hondar horiek XVII. eta XVII. mendekoak ziren[2].

Bastidar ospetsuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Bastida (Araba)
Portal.svg
Euskarazko Wikipedian bada atari bat, gai hau duena:
Euskal Herriko Wikiatlasa