Bilboko udaletxea

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Bilboko Udaletxea
Ayuntamiento de Bilbao.jpg
Bilboko Udaletxearen aurrealdea.
Kokapena
Herrialdea  Euskal Herria
Probintzia  Bizkaia
Herria Bilbo
Koordenatuak 43° 15′ 50″ N, 2° 55′ 23″ W / 43.264014°N,2.922978°W / 43.264014; -2.922978Koordenatuak: 43° 15′ 50″ N, 2° 55′ 23″ W / 43.264014°N,2.922978°W / 43.264014; -2.922978
Historia eta erabilera
Jabea Bilbaoko Udala
Erabiltzailea Bilbaoko Udala
Arkitektura
Arkitektoa Joaquín Rucoba
Ondarea
149
Webgunea http://www.bilbao.net/ www.bilbao.net

Bilboko udaletxea Bizkaiko hiriburuko udaletxea da, Bilboko itsasadarraren eskuinaldean eta izen bereko zubiaren ondoan kokatuta. Bilboko Udalaren egoitza da.[1]

1892an Joaquín Rucobak barroko estiloan eraiki zuen Uribarriko antzinako komentu baten eraikina aprobetxatuz. Udalbatzaren gelaz gainera, eraikinaren gelarik inportanteena Arabiar Aretoa da, Granadako Alhambraren moduan eraikitako neomudejar gela non harrera ofizialak eta ezkontzak ospatzen dituzten.

Hisoria[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bilboko laugarren udaletxea dugu eraikin hau.

Lehena 1535 urtekoa, San Anton elizaren aurrean altxatu zen. 1553 urteko uholdeek suntsituta 1560an bigarrenaren eraikuntza hasi zen aurrekoaren kokagune berean eta materialak berziklatuz Ortuño de Ugarte y Juan de Laríz hargin maisuen esanetara.[2] 1593 urteko uholdeek udaletxea suntsitu zuten. Hau dela eta agintariak leku pribatuetara jo zuten beste hirugarren eraikina egiten zelarik.[3]

Hirugarrena XVII. Mendean eraiki zen. Hala ere, Bilbon gauzatu zen industrializazio prozesua XIX.mendearen bigarren erdiak hiriak azpiegitura berriak izan behar zituen. Modu berean, Alde Zaharreko mugak gainditzeko beharra argitu zuen.

Gaur egungo udaletxea dagoen tokian, San Agustin komentua zegoen, aurreneko karlistadaren ondoren hondatu zen. Lanak 1883an hasi ziren eta bederatzi urte iraundu zuten.

2008 eta 2011 artean, San Agustín Udal Egoitza Berria eraiki zen, udaletxea hartzen duen eraikinaren atzeko fatxadaren aurrean kokatuta dagoen eraikina. Ia 13.000 metro karratu ditu Ekonomia eta Ogasun arloak, Hirigintza, Etxebizitza, Ingurumena, Zirkulazioa eta Garraioak, Aparkaleku, Obrak eta Zerbitzuen Zuzendaritza, Gune Publikoaren Bulegoa eta udal erregistroa. Jabetza berriaren eraikuntza, hiru bolumenekin osatutako U formako eraikin asimetrikoa IMB arkitektura estudioak diseinatu zuen.[4][5]

Eraikina[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Rucoba arkitektoa Frantziako Hirugarren Errepublikako arkitektura publikoan inspiratu zen kanpoaldearentzat. Eraikina ardatz nagusi batez osatuta dago, bertan balkoi nagusia eta zortzi zutabe dituen hiru arku daude. Kanpandorre batek koroatuta dago. Arku hau bi maila ditu; goiko aldean Bilboko historiako bost pertsonai garrantzitsuen erliebeak daude: bere sortzailea, Haroko On Diego Lopez, Antonio Javier Gardoqui kardinala, Juan Martínez de Recalde almirantea, Tristán de Leguizamón eta Nicolás de Arriquibar ekonomialaria. Eskulturak eraikina, bi landare eta bi heraldo. Eskailera nagusian, legea eta justizia irudikatzen dituzten bi eskultura nabarmentzen dira. Tradizioak eskailera honen bosgarren urratsa Bilboren altuera ofiziala dela aipatzen du, 8.804 [6].

Barruan, hiru gela daude: harrera, osoko aretoa eta aretoa eta eskailera. Gune horien apaingarritasunak eklektizismoari ere erantzuten dio, harrera aretoak neoarabeari erantzuten dion bitartean, beste biek neo-hustubidearen ezaugarriak.1 Barneko apainketan Bilboko eta Espainiako gainerako artistek parte hartu zuten eta atzerritarrak. Adibidez, altzariak Bordeletik eta Parisko lanpara batzuetatik datoz.[7][8]

Iruditegia[aldatu | aldatu iturburu kodea]



Ikus gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Euskarazko Wikipedian bada atari bat, gai hau duena:
Bilbo


  1. http://www.euskadi.eus/app/ondarea/eraikita-ondarea/euskaltzaindia/etxea/bilbao/-casco-historico/fichaconsulta/36209
  2. https://web.archive.org/web/20100101124331/http://www.ehu.es/arqueologiadelaarquitectura/castellano/linea.php?id=20
  3. http://www.euskadi.eus/app/ondarea/eraikita-ondarea/euskaltzaindia/etxea/bilbao/-casco-historico/fichaconsulta/36209
  4. https://archive.fo/20150227182748/https://www.bilbao.net/cs/Satellite?c=BIO_Generico_FA&cid=3000787796&language=en&pageid=3000018206&pagename=Bilbaonet/BIO_Generico_FA/BIO_Generico
  5. https://www.elcorreo.com/vizcaya/v/20110714/vizcaya/agustin-gobierna-bilbao-20110714.html
  6. http://www.bilbao.eus/castella/residentes/vivebilbao/publicaciones/periodicobilbao/200607/pag08-09.pdf
  7. http://www.bilbao.eus/cs/Satellite?c=BIO_Generico_FA&cid=3000788088&language=es&pageid=3000018206&pagename=Bilbaonet%2FBIO_Generico_FA%2FBIO_Generico
  8. https://es.wikipedia.org/wiki/Casa_consistorial_de_Bilbao#cite_note-diputaci%C3%B3n-1