Il Canto degli Italiani

Wikipedia, Entziklopedia askea
Logo of RAI (1983-1988).png Il Canto degli Italiani
Image-Inno di Mameli 2.jpg
Jatorria
Argitaratze-data1847
Jatorrizko izenburuaIl Canto degli Italiani
Ezaugarriak
Hizkuntzaitaliera
TonoaMi bemol maior
Egile-eskubideakjabetza publiko
Deskribapena
Honen parte daNational symbols of Italy (en) Itzuli
HitzakGoffredo Mameli (en) Itzuli
Bestelako lanak
MusikagileaMichele Novaro (en) Itzuli

IMSLP: Fratelli_d’Italia_(Novaro,_Michele) Edit the value on Wikidata
Goffredo Mameli

Il Canto degli Italiani[1] (euskaraz Italiarren kanta) Italiako ereserkia da. Izen herrikoia, aldiz, Fratelli d'Italia da (euskaraz Italiako anai-arrebak), bere lehenengo bertsoak horrela dio eta. Goffredo Mamelik idatzi zuen Risorgimentoaren garaian, eta Michele Novarok jarri zion musika 1847an. Testuak sei estrofa eta lelo bat du, estrofa horien artean txandakatzen dena. Si bemol maiorren jotzen da 4/4 neurrian[2]. Seigarren estrofak lehenengoa errepikatzen du, aldaketa txiki batzuekin.

Abestia oso ezagun egin zen Risorgimentoan eta hurrengo hamarkadetan, Italiaren bateratzea eman zenean 1861ean nazio ereserki gisa Savoiako etxearen abestia zen Marcia reale d'ordinanza aukeratu bazuten ere. Finean, Il Canto degli Italiani oso errepublikazale eta jakobinotzat hartzen zen garai horretan, eta bestea monarkikoa zen. Mussoliniren diktadurapean, antifaxistek ereserkia erabili zuten faxisten Martxa Erreala (italieraz Fanfara Reale) edo Giovenezzaren aurka. Bigarren Mundu Gerraren ostean, 1946ko urriaren 12an, behin-behineko ereserki hautatu zuten, Italiako Errepublikak 2017ko abenduaren 4a ereserki ofizial izendatu zuen arte[3].

Musika[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Michele Novarok moldatu zuen Torinon 1847an hitzak jadanik eginda zirenean.

Hitzak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

1847an, Goffredo Mameli 20 urteko ikasleak idatzi zuen poema Genoan. Hori dela eta batzuetan abestiari Mameliren ereserkia (italieraz Inno di Mameli) diote.

Italieraz[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Fratelli d'Italia
L'Italia s'è desta
Dell'elmo di Scipio
S'è cinta la testa
Dov'è la vittoria?
Le porga la chioma,
Ché schiava di Roma
Iddio la creò
Stringiamci a coorte
Siam pronti alla morte
L'Italia chiamò
Noi siamo da secoli
Calpesti, derisi,
Perché non siam popolo,
Perché siam divisi.
Raccolgaci un'unica
Bandiera, una speme:
Di fonderci insieme
Già l'ora suonò.
Stringiamci a coorte
Siam pronti alla morte
L'Italia chiamò.
Uniamoci, amiamoci,
l'Unione, e l'amore
Rivelano ai Popoli
Le vie del Signore;
Giuriamo far libero
Il suolo natìo:
Uniti per Dio
Chi vincer ci può?
Stringiamci a coorte
Siam pronti alla morte
L'Italia chiamò.
Dall'Alpi a Sicilia
Dovunque è Legnano,
Ogn'uom di Ferruccio
Ha il core, ha la mano,
I bimbi d'Italia
Si chiaman Balilla,
Il suon d'ogni squilla
I Vespri suonò.
Stringiamci a coorte
Siam pronti alla morte
L'Italia chiamò.
Son giunchi che piegano
Le spade vendute:
Già l'Aquila d'Austria
Le penne ha perdute.
Il sangue d'Italia,
Il sangue Polacco,
Bevé, col cosacco,
Ma il cor le bruciò.
Stringiamci a coorte
Siam pronti alla morte
L'Italia chiamò

Azken estrofa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Lehendabiziko eskuizkribuan, Mamelik azken estrofa bat idatzi zuen Italiako emakumeen omenez, baina Novarori hitzak bidali zizkionean ezabatu zuen. Horrela zioen:

Tessete o fanciulle
bandiere e coccarde
fan l'alme gagliarde
l'invito d'amor

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. Maiorino, Tarquinio. (2001). Fratelli d'Italia : la vera storia dell'inno di Mameli. (1. ed. argitaraldia) Mondadori ISBN 88-04-49985-0. PMC 48939641. (Noiz kontsultatua: 2021-07-06).
  2. «Il Canto degli Italiani» www.storico.org (Noiz kontsultatua: 2021-07-06).
  3. «Gazzetta Ufficiale» www.gazzettaufficiale.it (Noiz kontsultatua: 2021-07-06).

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]