Max Born

Wikipedia, Entziklopedia askea
Hona jauzi: nabigazioa, Bilatu
Max Born
Max Born.jpg
Bizitza
Jaiotza Wrocław1882ko abenduaren 11
Herrialdea Alemaniar Inperioa
 Erresuma Batua
Bizilekua Göttingen
Edinburgh
Wrocław
Cambridge
Bad Pyrmont
Heriotza Göttingen1970eko urtarrilaren 5a (87 urte)
Hobiratze lekua Stadtfriedhof Göttingen
Hezkuntza
Heziketa Gonville and Caius College
University of Wrocław
(1901 - 1904)
Heidelbergeko Unibertsitatea
(1902 - 1902)
Zuricheko Unibertsitatea
(1903 - 1903)
Göttingengo Unibertsitatea
(apirila 1904 - uztaila 1906)
Tesi zuzendaria Carl David Tolmé Runge
Doktorego ikaslea(k) Robert Oppenheimer
Hizkuntzak alemana
Ikaslea(k) Klaus Fuchs
Wolfgang Pauli
Jarduerak
Jarduerak fisikaria, matematikaria, akademikoa, unibertsitateko irakaslea, ez-fikzio idazlea eta fisikari teorikoa
Lantokia(k) Göttingen
Enplegatzailea(k) Goethe University Frankfurt
Göttingengo Unibertsitatea
Berlingo Humboldt Unibertsitatea
Jasotako sariak
Nominazioak
Kidetza Royal Society
Prusiako Zientzien Akademia
Alemaniako Zientzien Akademia Berlinen
Alemaniako Natur Zientzien Leopoldina Akademia
Göttingengo Zientzien Akademia
Sobietar Batasuneko Zientzien Akademia
Suediako Zientzien Errege Akademia
Göttingen Eighteen
Arteen eta Zientzien Ameriketako Estatu Batuetako Akademia
Zientzien Errusiar Akademia
Royal Society of Edinburgh
Zerbitzu militarra
Adar militarra Deutsches Heer
Artillery Testing Commission
Gatazka Lehen Mundu Gerra
Max Born signature.svg

Max Born (bɔɐ̯n ahoskatua; Breslau, 1882ko abenduaren 11aGöttingen, 1970eko urtarrilaren 5a) fisikari alemaniarra izan zen.

Solidoen fisikari buruzko hainbat lan egin ondoren, kristalen ezaugarri termikoak aztertu zituen Kármánekin batera eta solidoen bero-ahalmen espezifikoari buruzko teoria osatu zuen (1912). 1921. urtean termodinamikari buruzko lehen hastapena ezarri zuen, bero-kopuruaren azalpen zehatza emanez. Fisika nuklearreko talkei buruzko teoriaren hastapen gisa, «Bornen hurbilketa», gogoeta nagusia plazaratu zuen (1926) eta 1927. urtean quantumen fisikaren probabilitate teoria bat garatu zuen. Alemania utzi zuen nazismoa aginpidearen jabe egin zenean. 1946tik aurrera plasmen teoria mikroskopikoari buruzko lanetan hasi zen eta 1949an isurkarien teoria zinetiko nagusia eman zuen, Green-ekin batera. Fisikako Nobel Saria jaso zuen 1954an.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Max Born Aldatu lotura Wikidatan