Roger Penrose

Wikipedia, Entziklopedia askea
Roger Penrose
Roger Penrose-6Nov2005.jpg
Bizitza
Jaiotza Colchester1931ko abuztuaren 8a (89 urte)
Herrialdea  Erresuma Batua
Familia
Aita Lionel Penrose
Ama Margaret Leathes
Ezkontidea(k) Joan Isabel Wedge (en) Itzuli  (1959 -  1981)
Vanessa Thomas (en) Itzuli  (1988 -
Anai-arrebak
Familia
Hezkuntza
Heziketa Londresko University College
St John's College (en) Itzuli
Hezkuntza-maila Ph.D.a
honorary degree (en) Itzuli
honorary degree (en) Itzuli
honorary degree (en) Itzuli
Zientzietako doktorea
Tesi zuzendaria J. A. Todd (en) Itzuli
Doktorego ikaslea(k) Claude LeBrun (en) Itzuli
Tristan Needham (en) Itzuli
Richard Jozsa (en) Itzuli
Richard S. Ward (en) Itzuli
Andrew Hodges
Asghar Qadir (en) Itzuli
Lane P. Hughston (en) Itzuli
Tim Poston (en) Itzuli
Hizkuntzak ingelesa
Irakaslea(k) W. V. D. Hodge
J. A. Todd (en) Itzuli
Hermann Bondi
Paul Dirac
Dennis W. Sciama (en) Itzuli
Jarduerak
Jarduerak matematikaria, fisikaria, idazlea, filosofoa, unibertsitateko irakaslea, psikologoa, astronomoa eta astrofisikaria
Enplegatzailea(k) Gresham College (en) Itzuli
Rice Unibertsitatea
Pennsylvania State University (en) Itzuli
Londresko King's College
Birkbeck, University of London (en) Itzuli
Texasko Unibertsitatea Austinen
Leidengo Unibertsitatea  (2011 -  2011)
Leidengo Unibertsitatea  (2011 -
Jasotako sariak
Influentziak Dennis W. Sciama (en) Itzuli
Kidetza Royal Society
Linzeen Akademia
Ameriketako Estatu Batuetako Zientzien Akademia Nazionala
Humanists UK (en) Itzuli
Oxford University Scientific Society (en) Itzuli
Poloniako Zientzien Akademia
Arteen eta Zientzien Ameriketako Estatu Batuetako Akademia
Sinesmenak eta ideologia
Erlijioa ateismoa
IMDb nm0672295

Roger Penrose (Colchester, Essex, 1931ko abuztuaren 8a - ) britainiar fisikaria eta matematikaria da.

Biografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Londresko eta Cambridgeko Unibertsitateetan egin zituen ikasketak, eta 1973an Oxfordeko matematikako katedradun izendatu zuten. Hainbat alorretako ikerketak egin ditu, adibidez geometriari, erlatibitateari, sare ez-periodikoei, quantumen mekanikaren oinarriei eta ezagutzaren teoriari buruzkoak. Gaur egun erlatibitatearen teoria ezaugarritzen duten teknika berezi asko proposatu zituen. Stephen Hawkingek aurkituriko teorema-sail bati jarraituz, frogatu zuen erlatibitatearen teoriaren arabera, singulartasunak izar solidoen artean grabitate kolapso bat gertatzen denean sortzen direla, eta big-bang leherketa era horretako gertaera bat izan zela. Singulartasuna materia-dentsitatea eta espazioaren makurdura infinituak diren gune bat da, eta ez du esanahirik fisika teorikoaren ikuspegitik. Bestalde, Penrosek kritikatu egin zuen giza pentsamendua ordenagailu bat bezalakoa dela dioen ideia. Izan ere, ordenagailu batek algoritmoak bakarrik ebatz ditzake, kalkulu sistematikoko prozedurak. Baina frogagarria da problema matematiko batzuk ezin direla algoritmoen bidez ebatzi. Hortaz, Penrosek dio garunak, epai matematikoak osatzean, ez duela algoritmoen arabera jokatzen, edo bestela esanda, "ez-algoritmikoa" dela. Eta horrela gertatzen denez matematika problemekiko ez ezik baita gainerako ezagutzetarako, garuna ez da ordenagailu baten moduko organoa. Bere ustez giza ezagutza azaltzeko fisika ez algoritmikoa behar da, oraindik aurkitu ez den fisika mota bat alegia. Bere argitalpenen artean, aipagarriak dira Enperadorearen adimen berria (1989) eta Adimenaren itzalak (1994), eztabaida ugari sortu dutenak. Londresko Royal Societyko kide izendatua izan zen 1972an, Science Book Prize irabazi zuen 1990 urtean, eta Wolf saria irabazi zuen 1988an.

2020an Fisikako Nobel Saria jaso zuen Reinhard Genzel eta Andrea Ghezekin batera.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]