Protektoratu

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Politika
Botereak
Betearazlea | Legegilea | Judiziala
Gobernu motak
Monarkia | Errepublika | Anarkia
Erregimen eta sistemak
Parlamentarismoa | Presidentzialismoa | Demokrazia | Despotismoa | Diktadura (Junta militarra) | Absolutismoa | Autoritarismoa | Erregeordetza
Botere motak
Aristokrazia | Autokrazia | Burokrazia | Kaudillismoa | Kazikismoa | Kleptokrazia | Koronelismoa |Korporatibismoa | Korporokrazia | Demagogia | Meritokrazia | Minarkia | Oklokrazia | Oligarkia | Plutokrazia | Soziokrazia | Teknokrazia | Teokrazia | Nepotismoa | Fisioloxismoa
Estatu motak
Hiri-estatua | Kolonia | Konfederazioa | Federazioa | Inperioa | Printzerria | Protektoratua | Erresuma | Errepublika | Errepublika federala
Kontzeptuak
Aktibismoa | Biltzarra | Ustelkeria | Dotrina | Estatua | Gobernua | Hegemonia | Ideologia | Legegintzaldia | Askatasuna | Nazioa | Alderdia | Aberria | Legebiltzarra | Subiranotasuna | Tirania | Herrialdea
Prozesuak
Hauteskundeak | Estatu-kolpea | Iraultza | Manifestazioa | Independentzia | Plebiszitua | Erreferenduma | Gaitzespena | Errepresioa | Lobby-a
Banaketa administratiboa
Kantonamendua | Autonomia erkidegoa | Aldundia | Udala | Estatua | Probintzia | Departamendua | Eskualdea | Barrutia
Kargu eta postuak
Kantzelaria | Sailburua | Zinegotzia | Diputatua | Diktadorea | Alkatea | Enperadorea | Ministroa | Prefeta | Presidentea | Lehen ministroa | Erregea | Senataria
Diziplinak
Zientzia politikoa | Diplomazia | Filosofia politikoa | Historia politikoa | Metapolitika | Politika internazionala | Teoria politikoa | Geopolitika
Ideologiak
Ezker politikoa | Eskuin politikoa

Karlismoa | Komunismoa | Faxismoa | Liberalismoa | Populismoa | Sozialdemokrazia | Sozialismoa | Kristau demokrazia

Jokabideak
Klientelismoa | Chauvinismoa | Kolektibismoa | Kolonialismoa | Kontserbadorismoa | Elitismoa | Inperialismoa | Neo-inperialismoa | Interbentzionismoa | Isolazionismoa | Nazionalismoa | Aurkakotasuna | Bakezaletasuna | Erradikalismoa | Separatismoa | Tradizionalismoa | Alderdi-aniztasuna | Bipartidismoa | Unipartidarismoa

Abstentzioa | Amnistia | Desobedientzia zibila | Disidentzia | Kultura-aniztasuna

Protektoratua edo babes herria, nazioarteko zuzenbidearen arabera, burujabetasun partziala duen lurraldea da, hein bateko toki-autonomia daukana, baina beste estatu baten mende dagoena, bereziki, kanpo harremanetan[1]. Kolonietan ez bezala, bertako instituzioak atxikitzen dira, formalki bada ere, baina metropoliak kontrolatzen ditu militar eta politikoki.

Espainiak eta Frantziak Marokoren gainean zuten protektoratuetan, esate baterako, sultanak zuen tokiko biztanleriaren gaineko autoritatea, baina metropolietako armadek kontrolatzen zituzten bertako indar polizial eta militarrak. Komisario Gorena (gaztelaniaz: Alto Comisario de España en Marruecos) zen Espainiako gobernuaren ordezkaria, eta Egoiliar Jenerala (frantsesez: Résident général de France au Maroc) Frantziakoarena.

Belgikaren protektoratuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Britainia Handiaren protektoratuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Amerikan[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Arabiar munduan[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hego eta hego-ekialdeko Asian[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Saharaz hegoaldeko Afrikan[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ozeanian[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Herbehereen protektoratuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Frantziaren protektoratuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Asian[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Arabiar mundua eta Madagaskarren[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Saharaz hegoaldeko Afrikan[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ozeanian[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Alemaniaren protektoratuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Alemaniar Inperioak Schutzgebiet hitza erabiltzen zuen, literalki «protektoratua», bere koloniak izendatzeko, Lehen Mundu Gerraren ostean galdu zituen arte:

Italiaren protektoratuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Japoniaren protektoratuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Koreako Inperioa (1905–1910).

Portugalen protektoratuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Errusiaren protektoratuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Espainiaren protektoratuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Amerikako Estatu Batuen protektoratuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nazio Batuen protektoratuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1.   Protektoratu, Harluxet Hiztegi Entziklopedikoa, euskadi.net, http://www1.euskadi.net/harluxet/hiztegia1.asp?sarrera=protektoratu. Noiz kontsultatua: 2016-10-19 .