Erbio

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu
Erbioa
68 HolmioaErbioaTulioa
-

Er

Fm
Er-TableImage.png
Orokorra
Izena, Ikurra, Zenbakia Erbioa, Er, 68
Serie kimikoa lantanidoak
Taldea, periodoa, orbitala -, 6, f
Itxura zuri zilarkara
Erbioa
Masa atomikoa 167,259(3) g/mol
Konfigurazio elektronikoa [Xe] 4f12 6s2
Elektroiak orbitaleko 2, 8, 18, 30, 8, 2
Propietate fisikoak
Egoera ustez solidoa
Dentsitatea (0 °C, 101,325 kPa)
9,066 g/L
Urtze-puntua 1.802 K
(1.529 °C, 2.784 °F)
Irakite-puntua 3.141 K
(2.868 °C, 5.194 °F)
Urtze-entalpia 19,90 kJ·mol−1
Irakite-entalpia 280 kJ·mol−1
Bero espezifikoa (25 °C) 28,12 J·mol−1·K−1
Lurrun-presioa
P/Pa 1 10 100 1 k 10 k 100 k
T/K 1.504 1.663 (1.885) (2.163) (2.552) (3.132)
Propietate atomikoak
Kristal-egitura hexagonala
Oxidazio-zenbakia(k) 3 (oxido basikoa)
Elektronegatibotasuna 1,24 (Paulingen eskala)
Ionizazio-potentziala 1.a: 589,3 kJ/mol
2.a: 1.150 kJ/mol
3.a: 2.194 kJ/mol
Erradio atomikoa
(batezbestekoa)
175 pm
Erradio atomikoa
(kalkulatua)
226 pm
Datu gehiago
Eroankortasun termikoa (300 K) 14,5 W·m−1·K−1
Soinuaren abiadura 2.830 m/s
Isotopo egonkorrenak
Artikulu nagusia: erbioaren isotopoak
iso UE Sd-P D DE (MeV) DP
160Er Sintetikoa 28,58 o ε 0,330 160Ho
162Er  %0,139 Er egonkorra da 94 neutroirekin
164Er  %1,601 Er egonkorra da 96 neutroirekin
165Er Sintetikoa 10,36 o ε 0,376 165Ho
166Er  %33,503 Er egonkorra da 98 neutroirekin
167Er  %22,869 Er egonkorra da 99 neutroirekin
168Er  %26,978 Er egonkorra da 100 neutroirekin
169Er Sintetikoa 9,4 e β- 0,351 169Tm
170Er  %14,910 Er egonkorra da 102 neutroirekin
171Er Sintetikoa 7,516 o β- 1,490 171Tm
172Er Sintetikoa 49,3 o β- 0,891 172Tm
Erreferentziak

Erbioa elementu kimiko bat da, Er ikurra eta 68 zenbaki atomikoa dituena. Lantanidoen taldeko elementu arraroa da. Gehienetan gadolinita izeneko mineralean agertzen da, beste lantanido batzuekin batera.

Ezaugarri nagusiak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erbio metalikoa

Elementu tribalente hau harikorra da, nahiko egonkorra airean, eta ez da lur arraroen multzoko beste metal batzuek bezain azkar oxidatzen. Bere gatzak arrosa kolorekoak dira eta xurgapen-espektro berezia dauka argi ikuskorrean, ultramorean eta infragorritik hurbil.

Erbioaren propietateetan eragin handia daukate berarekin nahastuta egon daitezkeen ezpurutasunen kantitateak eta motak. Ikuspuntu biologikotik ez dauka inolako funtziorik, baina zenbaitek uste dute metabolismoa estimulatzen duela. Erbioz dopatutako kristalak anplifikazio optikoetan erabil daitezke, erbio-ioiak 980 nm eta 1.480 nm inguruko uhin-luzerekin bonbardatzen direnean 1.550 nm-ko luzera duten uhinak erradiatzen baitituzte. Prozesu hau laserrak eta anplifikagailu optikoak eratzeko erabil daiteke.

Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Erbio Aldatu lotura Wikidatan