Helsinki

Helsinki
Armarria
Berezko izena	Helsingfors stad (suedieraz) Helsingin kaupunki (finlandieraz)
Herrialdea Eskualdea Azpieskualdea	Finlandia Nilandia Helsinki
Alkatea	Jussi Pajunen
Sorrera	1550
Koordenatuak	60°10′15″N 24°56′15″E
Azalera -Ur-azalera	715,55 km² 501,89 km² (%70,1)
Biztanleria Dentsitatea Ama hizkuntza - Finlandiera - Suediera - Besteak	585.693 (2010.07.31) 2.741 bizt/km² (2009) % 83,7 (ofiziala) % 6,0 (ofiziala) % 10,3
Webgune ofiziala	(Finlandieraz) (Ingelesez) (Suedieraz)

Helsinki (finlandieraz; suedieraz Helsingfors) Finlandiako hiriburu ofiziala da. Nilandia izeneko eskualdean dago, herrialdeko hegoaldean.

Herrialdeko hiririk populatuena da, eta 562.570 biztanle dauzka (3049.7 biz./km²). Metropolitar guneak ere barne hartzen ditu Espoo, Vantaa eta Kauniainen udalerriak, guztira ia milioi bat biztanle jasoz (2006).

Itsaso Baltikoaren kostaldean dago kokatuta eta harreman estu historikoak ditu bereziki inguruko hiru hiri hauekin: Stockholm (Suedia), 400 kilometrotara dagoena mendebalderantz; San Petersburgo (Errusia) 300 kilometrotara dagoena ekialderantz eta Tallinn (Estonia) 80 kilometrotara dagoena hegoalderantz.

Helsinki

Historia

• 1550 - Suediako Gustav I.a erregeak fundatu zuen hiria.
• 1710ean izurrite batek helsinkiar gehienak akabatu zituen.
• 1809an herrialdeko hiriburu bihurtu zuten, Turku ordezkatuz eta Errusiako orduko gobernuak erabakita.
• 1952ko uztail eta abuztuaren artean Olinpiar Jokoak hiri honetan antolatu zituzten.

Demografia

• 1810: 4.070 biztanle.
• 1830: 11.100 bz.
• 1850: 20.700 bz.
• 1880: 43.300 bz.
• 1900: 93.600 bz.
• 1925: 209.800 bz.
• 1960: 425.000 bz.
• 2001: 559.718 bz.

Helsinkiar ospetsuak

• Artturi Ilmari Virtanen (1895–1973), Kimikako Nobel sariduna.
• Ragnar Granit (1900-1991), Medikuntzako Nobel sariduna.
• Mika Waltari (1908-1979), idazlea.
• Tarja Halonen (1943-), politikaria eta herrialdeko presidentea.
• Aki Kaurismäki (1957- ), zinemagilea.
• Linus Torvalds (1969- ), informatikaria.

Klima

Datu klimatikoak (Helsinki (Kaisaniemi))
Hilabetea	Urt	Ots	Mar	Api	Mai	Eka	Uzt	Abu	Ira	Urr	Aza	Abe	Urtekoa
Erregistraturiko tenperatura maximoa (°C)	8.5	11.8	15.1	21.9	27.6	30.9	33.1	31.2	26.2	19.4	11.6	10.0	'
Batez besteko tenperatura maximoa (°C)	−1.3	−1.9	1.6	7.6	14.4	18.5	21.5	19.8	14.6	9.0	3.7	0.5	9.0
Batez besteko tenperatura (ºC)	-3.9	-4.7	-1.3	3.9	10.2	14.6	17.8	16.3	11.5	6.6	1.6	-2.0	5.9
Erregistraturiko tenperatura minimoa(°C)	−34.3	−31.5	−24.5	−16.3	−4.8	0.7	5.4	2.8	−4.5	−11.6	−18.6	−29.5	−34.3
Batez besteko tenperatura minimoa (°C)	−6.5	−7.4	−4.1	0.8	6.3	10.9	14.2	13.1	8.7	4.3	−0.6	−4.5	2.9
Pilatutako prezipitazioa (mm)	52	36	38	32	37	57	63	80	56	76	70	58	655
Eguzki orduak	38	70	138	194	284	297	291	238	150	93	36	29	1858
Iturria:

Argazki galeria

• 

  Erdigunearen ikuspegi orokorra.

• 

  Helsinkiko tren geltoki zentrala.

• 

  Hiriko hegoaldeko kaia.

• 

  Finlandiako Museo Nazionala.

• 

  Senaatintori enparantza abenduan neguko goiz batean.

• 

  Pohjoisranta gauez.

• 

  Erdigunearen beste ikuspegi bat.

• 

  Azokaren enparantza neguan.

• 

  Uspenski katedral ortodoxoa.

• 

  Esplanadi parkea ekainaren hasieran.

• 

  Finlandiako antzoki nazionala eta Aleksis Kiviren irudia Rautatientori-n.

Kanpo loturak

• (Finlandieraz)(Suedieraz)(Ingelesez) Webgune ofiziala
• (Ingelesez) Helsinki.fi