Mosku
Wikipedia(e)tik
|
Mosku |
|||
|---|---|---|---|
 |
|||
|
|||
| 'Ofiziala' | Москва (Moskva) | ||
| Barrutia Hiri Federala |
Erdialdea Mosku |
||
| Koordenatuak | |||
  Mosku
|
|||
| Eremua | 1,081 km2 | ||
| Garaiera | ~130-253 m. | ||
| Lehen agerpena | 1147 | ||
| Postakodea | 101xxx-129xxx |
||
| Biztanleria | 10,415,400 bizt (2005) | ||
| Dentsitatea | 9,63 bizt/km² | ||
| mos.ru | |||
Mosku (errusieraz Москва́, Moskva) Errusiako hiriburua da eta estatuko politika, ekonomia, finantza, hezkuntza eta garraio gune nagusia, Moskova ibai ertzean kokatua.
Hiria mundu guztian da ezaguna izaera indartsu eta klima gogorrarengatik. Hiriaren izena, zeharkatzen duen ibaitik dator: Moskova.
Moskuk, 800 urte baina gehiago ditu, 1147. urtean izan baitzen sortua, Juri Dolgoruki errusiarraren eskutik. Kremlin izeneko eraikin multzoa, XVI. mendean izan zen eraikia, eta Errusiar Inperioko tsarren egoitza izan zen.
[aldatu] Historia
Juri Dolgoruki sortu zuen hiria 1147. urtean. Kremlin izenez ezagutzen den XVI. mendeko eraikin esanguratsua errusiar inperioko tsarren egoitza izan zen XVIII. mendera arte, Petri Handiak hiriburua San Petersburgora eraman zuen arte, alegia.
Urriko iraultzaren ondoren, hiriburua Moskura eraman zuten berriz ere, inbasio bat espero baitzen San Petersburgo inguruetan. Itsaso Baltikoan zegoenez gero, ahulagoa baitzen eraso baten aurka.
Une hartatik aurrera, estatuaren bizi politikoa Moskun batu zen eta hiria SESBeko hiriburua izatera pasatu zen. Bigarren Mundu Gerra ostean, SESB gora egin zuen AEBkin batera bigarren superpotentzia gisan. Horrela, Moskuk eta Washingtonek boterea eta nazioarteko politika gune bihurtu ziren.
[aldatu] Garraioa
Moskuko metroa, Lur azpiko jauregia ezizenaz ezaguna, hiriburuaren gune asko hornitzen ditu eta munduko metrorik erabilienetakoa da. 177 geltoki ditu eta 292,2 km luze da lerro guztien batura eginda. Munduko bosgarren metrorik luzeena da New York, Londres, Madril eta Tokioren ostean. 1935an ireki zen eta ezaguna da geltokiek duten diseinuagatik. Errealismo sozialista bezala ezagutzen den korrontearen hainbat artelan daude bertan.
Bada ustezko sekretupeko metro sistema bat Metro-2 izenekoa, lur azpikoa eta Moskuko metro publikoaren parekoa.
[aldatu] Ikustekoak
