Riga

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu

Riga

Riga
Riga bandera

Riga armarria

Ofiziala Rīga
Estatua LetoniaLetonia
Alkatea Aivars Aksenoks
Sorrera 1201
Koordenatuak

56°57′00″N 24°06′00″E / 56.95000°N 24.10000°E / 56.95000; 24.10000Koordenatuak: 56°57′00″N 24°06′00″E / 56.95000°N 24.10000°E / 56.95000; 24.10000

Riga non dagoen adierazten duen Letonia-ko/-go/-eko mapa
Riga
Eremua 307,17 km²
Garaiera 8 m
Posta kodea LV-1000
Biztanleria 699.203 bizt.
Dentsitatea 2.276,27 bizt./km²
Telefono aurrizkia 66-67
www.riga.lv

Riga[1] (letonieraz, Rīga, riːɡa ahoskatua) Letoniako hiriburua eta hiri nagusia da. Bertako gune historikoa Gizateriaren Ondare izendatu zuen UNESCOk, Europako modernismo eraikinen sorta handiena baitauka. 2010ean 709.145 biztanle zituen.

Buru beltzen etxea

Inguru naturala eta klima[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Riga hiria izen bereko golkoan kokatua dago, Daugava ibaia itsasoratzen den tokian. Itsaso Baltikoan portu garrantzitsua da. Hiru herrialde baltiarretako hiririk populatuena da Riga.

Letoniak itsas klima dauka, udak freskoak izaten dira eta neguak hotzak izaten dira, betiere itsasoaren hurbiltasunak eskaintzen duen tenperaturen moderazioarekin.

Datu klimatikoak (Riga)
Hila Urt Ots Mar Api Mai Eka Uzt Abu Ira Urr Aza Abe Urtekoa
Batez besteko tenperatura maximoa (°C) -2.3 -1.7 2.7 9.8 16.2 20.1 21.7 21.0 16.3 10.4 3.9 0.3 9.9
Batez besteko tenperatura minimoa (°C) -7.8 -7.6 -4.7 1.0 5.9 10.0 12.3 11.8 8.0 4.0 -0.5 -4.4 2.3
Pilatutako prezipitazioa (mm) 34 27 28 41 44 63 85 73 75 60 57 46 633
Eguzki orduak 45.5 59.0 131.1 234.4 271.7 288.3 306.8 243.3 177.3 97.2 32.7 23.5 1910.8
Iturria (1): World Weather Information Service [2]
Iturria (2): Latvijas vides, ģeoloģijas un meteoroloģijas centrs (eguzki orduak 2004.-2010.) [3]

Auzoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Riga sei gune administratibotan banaturik dago. Dena den, bertako biztanleek hiria auzotan banatzen dute "mikro eskualde" izenarekin ere deituak. Auzoak honakoak dira:

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Riga, antzinako herri livoniarra bizi zen gunean ezartzen da, Daugava eta Ridzene ibaiak batzen diren tokian. Ridzene ibaiari Riga ibaia deitzen zitzaion antzina. Ibaiaren puntu batean, gaur egun ez den portu natural bat zegoen bertan, Rigako lakua izenez ezagutzen zena. Riga hiriaren izena, antzinako laku honetatik datorrela uste dute adituek.

Rigaren ikuspegia, San Petri elizatik ikusia
Rigaren ikuspegia, San Petri elizatik ikusia

Demografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Biztanleriaren bilakaera
Urtea Biztanleria

1767 19.500
1800 29.500
1840 60.000
1867 102.600
1881 169.300
1897 282.200
1913 517.500
1920 185.100
1930 377.900
1940 353.800
1945 228.200
1955 566.900
1970 731.800
1979 835.500
1990 909.135
2005 731.762
2010 709.145

Rigak 709.145 biztanle zeuzkan 2010ean. Historian zehar biztanleriak hainbat aldaketa izan ditu, betiere goranzko joeran. Dena den, Lehen Mundu Gerraren ostean jaitsiera handia izan zuen, gerrateak eragindako hildako eta bizimoduaren okertzeagatik. Bigarren Mundu Gerraren ostean ere biztanleria asko jaitsi zen, egin ziren deportazio masiboek eraginda.

Gaur egun Rigako biztanleria beherantz doa poliki-poliki, Europa ekialdeko beste hainbat hiri eta herrialdetan bezala. Biztanle gehien 1990ean izan zuen, orduan Rigak 900.000 laguneko biztanleria baitzuen. Europar Batasuneko beste herrialde batzuetara emigrazioa handia dago. Horrez gain, jaiotze tasaren beherakada handia dela eta, biztanleria gero eta zaharragoa da.

Rigatar ezagunak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Herri eta hiri senidetuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Rigak honako hiri senidetuak ditu:[4]

 Aalborg (DEN)[5]  Almaty (KAZ)  Amsterdam (NLD)  Astana (KAZ)
 Beijing (CHN)[6]  Bordele (FRA)  Bremen (DEU)  Cairns (AUS)
 Calais (FRA)  Dallas (USA)  Florentzia (ITA)  Kiev (UKR)
 Kobe (JPN)[7]  Minsk (BLR)  Erdialdeko barrutia (Mosku) (RUS)  Norrköping (SWE)
 Pori (FIN)  Providence (USA)  Rostock (DEU)  San Petersburgo (RUS)[8]
 Santiago (Txile) (CHI)  Slough (UK)  Stockholm (SWE)  Suzhou (CHN)
 Taipei (TWN)  Tallinn (EST)  Tashkent (UZB)  Tartu (EST)
 Tbilisi (GEO)  Vilnius (LTU)  Varsovia (POL)

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Riga Aldatu lotura Wikidatan