Azido palmitoleiko

Wikipedia, Entziklopedia askea
Azido palmitoleiko
Palmitoleic acid.png
Formula kimikoa C₁₆H₃₀O₂
SMILES kanonikoa 2D eredua
SMILES isomerikoa
CCCCCC/C=C\CCCCCCCC(=O)O
InChl 3D eredua
Mota long chain fatty acid (en) Itzuli eta omega-7 fatty acid (en) Itzuli
Masa molekularra 254,225 u
Identifikatzaileak
InChlKey SECPZKHBENQXJG-FPLPWBNLSA-N
CAS zenbakia 373-49-9
ChemSpider 393216
PubChem 445638
Reaxys 1725389
Gmelin 28716
ChEMBL CHEMBL453509
ZVG 530446
EC zenbakia 206-765-9
ECHA 100.006.151
Human Metabolome Database HMDB0003229
KNApSAcK C00001234 eta C00029354
UNII 209B6YPZ4I
KEGG C08362

Azido palmitoleikoa edo Azido delta-9-cis-hexadezenoikoa kate luzeko gantz-azido asegabe bat da, formula duena. Gizakien gantz ehunean dauden triglizeridoen ohiko osagaia da, bereziki ugaria gibelean. Ehun guztiak kontutan hartuta gantz azido ugariena da[1].

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

P.G. Hofstädter-ek aurkitu zuen 1854 urtean katxalotearen oliotan eta azido fisetoleikoa deitu zion. 1906an H. Bull-ek aurkitu zuen bere formula kimikoa eta Lewkowitsch-ek eman zion gaur egungo izena[2].

Egitura eta jatorria[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hamasei karbono ditu eta bederatzigarrenean lotura bikoitza azaltzen du (16:1∆9). Omega-7 gantz azido multzoan kokatzen da. Azido palmitikotik lortzen da, delta-9 desaturasa entzimak katalizatzen du erreakzioa.

Garrantzi biologikoa[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Azido palmitoleikoetan aberatsak diren dietek LDL ("Dentsitate baxuko lipoproteinak, "kolesterol txarra") kontzentrazioa igotzen dutela ikusi da[3]. Badirudi gantz azido ase bezala jokatzn duela, asegabea izan arren.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. (Ingelesez) Oliveira, Ana F; Cunha, Daniel A; Ladriere, Laurence; Igoillo-Esteve, Mariana; Bugliani, Marco; Marchetti, Piero; Cnop, Miriam. (2015-05-01). «In vitro use of free fatty acids bound to albumin: A comparison of protocols» BioTechniques (5) doi:10.2144/000114285 ISSN 1940-9818 . Noiz kontsultatua: 2018-11-24.
  2. «monoenoic fatty acids» www.cyberlipid.org . Noiz kontsultatua: 2018-11-24.
  3. Nestel, P.; Clifton, P.; Noakes, M.. (1994-4). «Effects of increasing dietary palmitoleic acid compared with palmitic and oleic acids on plasma lipids of hypercholesterolemic men» Journal of Lipid Research (4): 656–662 ISSN 0022-2275 PMID 8006520 . Noiz kontsultatua: 2018-11-24.

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]