Belauntza

Wikipedia, Entziklopedia askea
Jump to navigation Jump to search
Belauntza
 Gipuzkoa, Euskal Herria
Belauntza. Gipuzkoa, Euskal Herria.jpg
Belauntza udalerriaren ikuspegia.
Administrazioa
Estatua Espainia
Erkidegoa Euskal Autonomia Erkidegoa
Lurraldea Gipuzkoa
Eskualdea Tolosaldea
Izen ofiziala Belauntza
Alkatea Mariano Lazcano Arana (en) Itzuli
Posta kodea 20491
INE kodea 20021
Herritarra belauntzar
Kokapena
Koordenatuak 43° 08′ 06″ N, 2° 03′ 01″ W / 43.135°N,2.0503°W / 43.135; -2.0503Koordenatuak: 43° 08′ 06″ N, 2° 03′ 01″ W / 43.135°N,2.0503°W / 43.135; -2.0503
Azalera 3,43 km2
Garaiera 209 metro
Distantzia 28 km Donostiara
Demografia
Biztanleria 255 biztanle (2016)
(Red Arrow Down.svg -7)
Dentsitatea 74,34 biztanle/km²
Hazkundea
(2003-2013)[1]
Red Arrow Down.svg -% 8,5
Zahartze tasa[1] % 18,57
Ugalkortasun tasa[1] ‰ 16,95
Ekonomia
Jarduera tasa[1] % 86,84 (2011)
Genero desoreka[1] % 1,67 (2011)
Langabezia erregistratua[1] % 12,77 (2013)
Kultura
Euskaldunak[1] % 79,58 (2010)
Euskararen erabilera[2] % 55,6 (2011)
Datu gehigarriak
Sorrera 1802. urtea
Webgunea http://www.belauntza.net

Belauntza Gipuzkoako ekialdean eta Tolosaldeako eskualdean dagoen herri euskalduna da, UEMAko mankomunitatearen kidea Edena.

3,4 km² ditu eta 255 biztanle zituen 2016. urtean.

Mugakideak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

1374an Tolosarekin bat egin zuen, inguruan ahaide nagusiek zuten indarrari aurre egiteko.

1802an lortu zuren hiribildu titulua.[3][4]

Demografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2019an herriak 258 biztanle zituen. Horietatik %26,36ak 65 urte edo gehiago zituen. Eta atzerrian jaiotakoak %6,59 ziren.[5]

Belauntzako biztanleria
Datu-iturria: www.ine.es

Politika[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2015eko udal hauteskundeetan Denok Bat plataformak 88 boto lortu zituen, eta Gazteak Aurrera plataformak 68 boto[6][7]. Mariano Lazkano izendatu zuten alkate, hirugarren aldiz. Baina 2016ko abenduan hil egin zen bihotzekoak jota.[8][9] Ondorioz, Silvia Moneo izendatu zuten alkate.[10]

2019ko udal hauteskundeetan Denok Bat plataformak 82 boto lortu zituen, Belauntzako Herritarrek 46, eta PSEk 3.[11][12] Silvia Moneo izendatu zuten berriro alkate.[13]

Azpiegiturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ibiurreko urtegiak ur hornidura ematen dio herriari.

Kirola[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hezkuntza[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ekonomia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2017an honela banatzen ziren sektore ekonomikoak herrian: Lehen sektorea BEGaren %1,2. Bigarren sektore %74,1. Hirugarren sektorea %19,7. Eraikuntza %5.[5]

Euskara[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Belauntzako Joxe Mari Arruabarrenaren[16] testigantza, eskolara eguraldi txarra egiten zuenean bakarrik joaten zirela kontatzen duenekoa. Euskal Herriko Ahotsak[17][18] proiekturako egindako elkarrizketa, ahozko ondarea jaso eta zabaltzeko.

Belauntzako euskara[19] gipuzkeran[20] katalogaturik dago, zehatzago, erdiguneko gipuzkeraren[21] parte den Tolosaldeko euskaran. Erdiguneko azpieuskalki hau Beterriko hizkerek[22] eta Tolosaldekoek osatzen dute. 2016an herritarren %84,65 euskalduna zen.[5]

Ondasun nabarmenak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Eraikin erlijiosoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Baserriak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Galarraga baserria. Fatxadan armarria du.[23]
  • Artabe Auzkoa baserria. 1805ekoa.[23]
  • Egoskozabal baserria. XVI. mendean eraikia.[23] Eusko Jaurlaritzak Kultura Interesdun Ondaretzat izendatu du.
  • San Juan Batailatzailearen eliza
    Aranguren Auzkoa, 1803an eraikia[23]

Argazki galeria[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. a b c d e f g Euskal Herriari Begira. Udalbiltza.
  2. «UEMA-Atlasa» Euskararen erabilera (UEMA).
  3. «Historia» Belauntza . Noiz kontsultatua: 2020-04-07.
  4. «BELAUNTZA - Auñamendi Eusko Entziklopedia» aunamendi.eusko-ikaskuntza.eus . Noiz kontsultatua: 2020-04-07.
  5. a b c «Web Eustat. Belauntzako datu estatistikoak» eu.eustat.eus . Noiz kontsultatua: 2020-04-07.
  6. «Udal hauteskundeak 2015 - Belauntza - Tolosaldeko ataria» ataria.eus . Noiz kontsultatua: 2020-04-07.
  7. https://www.euskadi.eus/ab12aAREWar/resultado/maint
  8. Berria. «Mariano Lazkano Belauntzako alkatea hil da» Berria . Noiz kontsultatua: 2020-04-07.
  9. «Mariano Lazkano Belauntzako alkatea hil da - Belauntza» Tolosaldeko ataria . Noiz kontsultatua: 2020-04-07.
  10. (Gaztelaniaz) «Silvia Moneo Belauntzako alkate berria» El Diario Vasco 2016-12-24 . Noiz kontsultatua: 2020-04-07.
  11. «Udal hauteskundeak 2019 - Belauntza - Tolosaldeko ataria» ataria.eus . Noiz kontsultatua: 2020-04-07.
  12. www.euskadi.eus . Noiz kontsultatua: 2020-04-07.
  13. «Silvia Moneo, Belauntzako alkateari elkarrizketa - Belauntza» Tolosaldeko ataria . Noiz kontsultatua: 2020-04-07.
  14. «Frontoia» Belauntza . Noiz kontsultatua: 2020-04-07.
  15. «KZgunea» Belauntza . Noiz kontsultatua: 2020-04-07.
  16. «Arruabarrena Otaegi, Joxe Mari - Ahotsak.eus» ahotsak.eus . Noiz kontsultatua: 2018-09-24.
  17. «Ahotsak.eus, Euskal Herriko hizkerak eta ahozko ondarea» www.ahotsak.eus . Noiz kontsultatua: 2018-09-24.
  18. «Eskolara eguraldi txarra egiten zuenetan - Ahotsak.eus» ahotsak.eus . Noiz kontsultatua: 2018-09-24.
  19. «Belauntza - Ahotsak.eus» ahotsak.eus . Noiz kontsultatua: 2018-09-03.
  20. «Erdialdekoa - Gipuzkera - Ahotsak.eus» ahotsak.eus . Noiz kontsultatua: 2018-09-03.
  21. «Erdigunekoa (G) - Ahotsak.eus» ahotsak.eus . Noiz kontsultatua: 2018-09-03.
  22. «Beterrikoa - Ahotsak.eus» ahotsak.eus . Noiz kontsultatua: 2018-09-03.
  23. a b c d «Ondare kulturala/Monumentuak» Belauntza . Noiz kontsultatua: 2020-04-07.

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Euskarazko Wikipedian bada atari bat, gai hau duena:
Gipuzkoa