Berrobi

Wikipedia, Entziklopedia askea
Berrobi
 Gipuzkoa, Euskal Herria
Berrobi 01.jpg
Berrobi

Berrobiko armarria

Administrazioa
Estatua Espainia
Erkidegoa Euskal Autonomia Erkidegoa
Lurraldea Gipuzkoa
Eskualdea Tolosaldea
Izen ofiziala Berrobi
Alkatea Joseba Iñigo Ayerza Mugica (en) Itzuli
Posta kodea 20493
INE kodea 20023
Herritarra berrobitar
Kokapena
Koordenatuak 43° 08′ 44″ N, 2° 01′ 36″ W / 43.1456°N,2.0266°W / 43.1456; -2.0266Koordenatuak: 43° 08′ 44″ N, 2° 01′ 36″ W / 43.1456°N,2.0266°W / 43.1456; -2.0266
Azalera 2.77
Distantzia 33 km Donostiara
Demografia
Biztanleria 601 (2020)
Red Arrow Down.svg−2 (2019)
alt_left 288 (%47.9)315 (%52.4) alt_right
Dentsitatea 200,33 bizt/km²
Hazkundea
(2003-2013)[1]
Red Arrow Down.svg -% 0,18
Zahartze tasa[1] % 17,79
Ugalkortasun tasa[1] ‰ 53,03
Ekonomia
Jarduera tasa[1] % 84 (2011)
Genero desoreka[1] % 2,14 (2011)
Langabezia erregistratua[1] % 10,52 (2013)
Euskara
Euskaldunak[1] % 78,39 (2010)
Kaleko erabilera [2] % 73,3(2016)
Etxeko erabilera[3] % 68.85 (2016)
Datu gehigarriak
Sorrera 1845. urtea
Webgunea http://www.berrobi.eus

Berrobi Gipuzkoako Tolosaldea eskualdeko udalerria da. 2,7 km² ditu eta 599 biztanle zituen 2016. urtean. Donostiatik 33 kilometrora dago.

Mugakideak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Zerbitzuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Herriaren lehen erreferentzia historikoa 1374. urtekoa da. Urte hartan Tolosarekin bat egin zuen Berrobik. Horrela, babesa lortu zuen soldadu eta gaizkileen aurrean. Basoak ustiatzeko eta ekonomia kudeatzeko gaitasuna mantendu zituen, eta auzo-alkate bat izendatzeko aukera zeukan.

1845ean sortu zuen Berrobik udal independentea.[6]

Demografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Berrobiko biztanleriak gorakada nabarmena izan zuen 1960ko hamarkadan kanpotik etorritako jendeari esker. Harrezkero ez du aldaketa handiegirik izan.

2019an 613 biztanle zituen. Horietatik %18,76ak 65 urte edo gehiago zituen. Eta atzerrian jaiotakoak %9,14 ziren.[7]

Berrobiko biztanleria
Datu-iturria: www.ine.es

Ekonomia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2017an honela banatzen ziren sektore ekonomikoak: lehen sektorea BEGaren %3,4. Bigarren sektorea %27,2. Hirugarren sektorea %66,9. Eraikuntza %2,5.[7]

Zelai erreka

Politika[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2015eko udal hauteskundeetan Euskal Herria Bildu koalizioak gehiengo osoa eskuratu zuen, alde handiz. Emaitzen ondorioz, Iñigo Aiertza hautatu zuten alkate berriro.[8]

2019ko udal hauteskundeetan PSE-EE aurkeztu zen bakarrik, eta 30 boto lortu zituen.[9] 95 boto zuri ere egon ziren. David de Miguel Les (PSE-EE) izendatu zuten alkate.[10][11]

Berrobiko udalbatza

Alderdia

2015eko maiatzaren 24a

Zinegotziak Boto kopurua
Bildu
7 / 7
223 (% 97,38)
Datuen iturria: Hauteskundeen emaitzak euskadi.net webgunean

Jaiak eta ospakizunak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Berrobiko jaiak abuztuaren 28an ospatzen dira, San Agustin egunean.

Plaza

Ondare garrantzitsua[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  • Udaletxea[12]
  • Iriarte eraikina, XVII. mendekoa[13]
  • San Andres eliza, XVI. mendekoa. Dorre barrokoa dauka.[13]
Berrobiko udaletxea
Berrobi XX. mende hasieran

Berrobitar ospetsuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Berrobiko Txomin Garmendiaren[14] testigantza, bertso saioetako gaien zentsuraren ingurukoa. Euskal Herriko Ahotsak[15][16] proiekturako egindako elkarrizketa, ahozko ondarea jaso eta zabaltzeko.

Euskara[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Berrobiko euskara[17] gipuzkeraren[18] aldaera bat da, erdiguneko euskararen[19] parte den Tolosaldeko euskara, hain zuzen. Beterriko hizkerek[20] eta Tolosaldekoek osatzen dute Erdiguneko azpieuskalkia. 2010 eta 2011 urteetako datuen arabera, herriko euskaldun kopurua %78.39 zen, eta euskararen erabilera %53.5. 2016an euskaldunen kopurua %80,54 zen.

San Andres eliza

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. a b c d e f g Euskal Herriari Begira. Udalbiltza.
  2. «Kaleko erabilera herrialdez herrialde» Euskararen erabilera (Wikipedia).
  3. «Etxeko erabilera» Euskararen erabilera (Wikipedia).
  4. «Haurreskola» Berrobi Noiz kontsultatua: 2020-04-08.
  5. «Liburutegia» Berrobi Noiz kontsultatua: 2020-04-08.
  6. «Historia» Berrobi Noiz kontsultatua: 2020-04-08.
  7. a b «Web Eustat. Berrobiko datu estatistikoak» eu.eustat.eus Noiz kontsultatua: 2020-04-08.
  8. «Berrobin Aierza izango da alkatea, berriz ere - Berrobi» Tolosaldeko ataria Noiz kontsultatua: 2020-04-08.
  9. «Udal hauteskundeak 2019 - Berrobi - Tolosaldeko ataria» ataria.eus Noiz kontsultatua: 2020-04-08.
  10. «PSE-EEren esku geratu dira Berrobi eta Larraulgo udalak - Tolosaldea» Tolosaldeko ataria Noiz kontsultatua: 2020-04-08.
  11. Berria. «Berrobi eta Larraul, PSE-EEren esku» Berria Noiz kontsultatua: 2020-04-08.
  12. «Berrobi» turismoa.euskadi.eus 2006-09-14 Noiz kontsultatua: 2020-04-08.
  13. a b «Berrobi» turismoa.euskadi.eus 2006-09-14 Noiz kontsultatua: 2020-04-08.
  14. «Garmendia Galarza, Txomin - Ahotsak.eus» ahotsak.eus Noiz kontsultatua: 2018-09-26.
  15. «Ahotsak.eus, Euskal Herriko hizkerak eta ahozko ondarea» www.ahotsak.eus Noiz kontsultatua: 2018-09-26.
  16. «Bertsolarien gaiak gobernuak jartzen zituen - Ahotsak.eus» ahotsak.eus Noiz kontsultatua: 2018-09-26.
  17. «Berrobi - Ahotsak.eus» ahotsak.eus Noiz kontsultatua: 2018-09-03.
  18. «Erdialdekoa - Gipuzkera - Ahotsak.eus» ahotsak.eus Noiz kontsultatua: 2018-09-03.
  19. «Erdigunekoa (G) - Ahotsak.eus» ahotsak.eus Noiz kontsultatua: 2018-09-03.
  20. «Beterrikoa - Ahotsak.eus» ahotsak.eus Noiz kontsultatua: 2018-09-03.

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Euskarazko Wikipedian bada atari bat, gai hau duena:
Gipuzkoa