Zeanuri

Biztanleria-piramidea 2025; Guztira: 615 gizon, 618 emakume
	Iturria: Eustat / Instituto Nacional de Estadística

Zeanuri
	Bizkaia, Euskal Herria
	Zeanuriko erdigunea.
Administrazioa
Estatua	Espainia
Erkidegoa	Euskal Autonomia Erkidegoa
Lurraldea	Bizkaia
Eskualdea	Arratia
Izen ofiziala	Zeanuri
Alkatea	Nahia Urrutxua Arriortua (EH Bildu)
Posta kodea	48144
INE kodea	48024
Herritarra	zeanuritar, zeaniztar, zeanuriztar
Kokapena
Koordenatuak	43°05′56″N 2°44′58″W / 43.0989°N 2.7494°W
Azalera	67,0 km²
Garaiera	230 metro
Demografia
Biztanleria	1.234 (2025: −16)
Dentsitatea	18,42 bizt/km²
Hazkundea; (2003-2013)	% 12,76
Zahartze tasa	% 20,78
Ugalkortasun tasa	‰ 37,31
Ekonomia
Jarduera tasa	% 85,54 (2011)
Genero desoreka	% -1,62 (2011)
Langabezia erregistratua	% 6,05 (2013)
Euskara
Euskaldunak	% 82.92 + % 6.37 hartzaile (2021)
Kaleko erabilera	% (2021)
Etxeko erabilera	% 65.17 (2021)
Datu gehigarriak

Zeanuri (bertakoen hizkeran Zeani) Bizkaiko hego-ekialdean dagoen udalerria da, Arratia eskualdekoa, Arabako mugan dagoena. Gorbeialdean kokatuta dago, natura inguruneari dagokionez.

2025. urtean 1.226 biztanle zituen, eta eskualdeko laugarren herririk populatuena da. Azalerari dagokionez, herrialdeko hirugarren udalerririk zabalena da, Karrantza eta Orozko ostean.

Geografia

Inguru naturala

Udalerri honetan dago Gorbeia mendia (1.481m) eta haren izeneko parke naturalaren zati handi bat hartzen du. Bizkaiko tontor nagusira igotzeko abiapuntuak hauek ditugu:

Saldropo (mendia) (625 m): 850 metroko desnibela, 11.8 kilometroko ibilbidea eta 4 ordu eta 10 minutuko iraupena batez beste. Barazareko mendatetik abiatuta, badago hezegune honetara iristen den pista bat ibilgailuetarako. Hortik gora Atxuriko atakara heltzen da, igarobide ikusgarritik. Aldamiñostetik igotzen da azkenik Atxuri bidezidor hau.
Lanpreabe auzoa (323 m): 1.150 metroko desnibela, 24.4 km eta 3 ordu eta 15 minutu. Iondiagortako urtegia, Arimegortako zelaiak eta eta Aldamiñapeko saroia zeharkatu ostean, igoera Aldamiñosteko mendilepotik egiten da.
San Justo baseliza (375 m): 1.110 metroko desnibela, 21.4 km eta 5 ordu eta 30 minutu. Atxebagiko pasabidea, Arrabakoate, Arrabako landak eta Egiriñaoko aterpetxea zeharkatzen ditu San Justo ibilbide honek.

Mugakideak

Iparraldean eta ekialdean Dimarekin du muga; ipar-mendebaldean Areatzarekin; mendebaldean Orozkorekin; eta hegoaldean Ubide eta Zigoitiarekin (Araba). Barazar mendateak lotzen du Arabarekin.

Mapa — Zeanuri eta ondokoen arteko muga administratiboak.

Auzoak

Auzo ugariz dago osatua Zeanuri: ^[6]

Demografia

Oharra: grafiko hau Wikidatan jasotako datuetatik egin da, automatikoki. Daturen bat aldatu edo eguneratu behar izanez gero, egizu Wikidatan bertan.

Hazkunde begetatiboa

Urtea	1975	1976	1977	1978	1979	1980	1981	1982	1983	1984	1985	1986	1987	1988	1989	1990	1991	1992	1993	1994	1995	1996	1997	1998	1999	2000	2001	2002	2003	2004	2005	2006	2007	2008	2009	2010	2011	2012	2013	2014	2015	2016	2017	2018	2019	2020	2021	2022	2023	2024	2025
Hazkunde begetatiboa	−5	−3	−3	−12	−3	−2	−3	6	−12	−7	−5	−4	−5	−7	−8	−5	−6	−6	−11	−13	−5	−11	−5	−12	−9	−2	3	−13	−8	−9	−9	−1	−3	6	−3	3	−9	−10	1	−10	−3	3	1	3	0	−11	−2	−14	−7	−7	−8

Honakoa hazkunde begetatiboa erakusten duen grafiko bat da, hau da, urte batean jaiotakoei hildakoak kentzearen emaitza. Datuak Eustat erakundeak eskaintzen ditu^[8] eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

Bizirik jaiotakoak sexuaren arabera

Urtea	1996	1997	1998	1999	2000	2001	2002	2003	2004	2005	2006	2007	2008	2009	2010	2011	2012	2013	2014	2015	2016	2017	2018	2019	2020	2021	2022	2023	2024	2025
Bizirik jaiotakoak	5	10	6	9	7	10	4	11	7	11	17	12	19	12	17	14	10	13	6	12	8	12	14	12	9	8	4	5	6	4

Honakoa bertan erroldatutako amaren batetik bizirik jaiotako haurrak erakusten duen grafiko bat da. Datuak Eustat erakundeak eskaintzen ditu^[9] eta Wikimedia Commonsen daude eskuragarri. Aldaketaren bat egin behar bada, bertan egin beharko da.

Jatorria

Jaiolekuari dagokionez, 2022. urtean biztanleen % 40,5 udalerri berean jaioak ziren^[10], probintziako batez bestekoaren (% 37,2) gainetik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak (Nafarroa barne) % 4,1 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 5,7 —probintzian % 10,9—.

Udal

Prob

Udalerri berean · % 40,5Probintzia berean · % 46,6Erkidegoan · % 3,1Beste erkidegoa · % 4,1Estatutik kanpo · % 5,7

Biztanleria jaiolekuaren eta bizilekuaren arabera (2022). Iturria: INE.

Euskal Autonomia Erkidegoko probintziei dagokienez, biztanleen % 85,6 Bizkaian, % 1,8 Araban, eta % 1,3 Gipuzkoan jaio ziren^[11].

Bizk

EAEt

Bizkaia · % 85,6Araba · % 1,8Gipuzkoa · % 1,3EAEtik kanpo · % 11,3

Biztanleria jaiolekuko probintziaren arabera (2025). Iturria: Eustat.

Biztanleria atzerritarra

2025. urtean, biztanleen % 6,1k atzerriko nazionalitatea zuen^[12]. Atzerritarren artean, talde nagusiak Erdialdeko eta Iparraldeko Amerika (% 28), Hego Amerika (% 25,3), Ekialdeko Europa (% 21,3) ziren.

Jaiolekuko herrialde nagusiak Errumania, Kolonbia, Peru dira.^[13]

Amer

Euro

Afri

Amerika · % 57,1Europa · % 24,2Afrika · % 16,5Asia · % 2,2

Espainiar estatutik kanpo jaiotakoak, eskualdeka (2025). Iturria: INE.

Errumania12 · % 13,2

Kolonbia11 · % 12,1

Peru9 · % 9,9

Bolivia4 · % 4,4

Kuba3 · % 3,3

Maroko3 · % 3,3

Erresuma Batua3 · % 3,3

Argentina2 · % 2,2

Jaiolekuko herrialde nagusiak. Iturria: INE.

Etxebizitza

Eustaten 2024ko Biztanleriaren eta Etxebizitzen Erroldaren arabera, udalerrian 825 etxebizitza zeuden: 514 (% 62,3) nagusiak eta 311 (% 37,7) gainerakoak (bigarren egoitzak edo hutsik).^[14] 2021eko Zentsuaren kontsumo elektrikoaren arabera, 71 (% 8,7) noizbehinkako erabilerakoak ziren eta 164 (% 20,0) hutsik zeuden.^[15] Etxebizitza nagusien % 87,5 jabetzan zegoen eta % 10,5 alokairuan.^[14]

825etxebizitza

514nagusi

Etxebizitza multzoa

514

311

Nagusiak (514)Gainerakoa (bigarrena edo hutsik) (311)

Jabetza egoera (etxebizitza nagusiak)

450

54

Jabetzan (450)Alokairuan (54)Beste modu batean (10)

Guztira 514 etxegune zeuden, batez beste 2,4 egoiliarrekoak; horietatik 172 (% 33,5) pertsona bakarrekoak ziren.^[14]

Etxeguneak egoiliar kopuruaren arabera

172

131

201

Egoiliar 1 (172)2 egoiliar (131)3-5 (201)6-9 (9)10 edo gehiago (1)

Etxebizitzen batez besteko azalera erabilgarria 122,5 m²-koa zen eta batez besteko antzinatasuna 69,2 urtekoa.^[14] Etxebizitzen % 68,1 etxebizitza bakarreko eraikinetan zeuden eta % 0,0 21 etxebizitza edo gehiagoko eraikinetan.^[14] Etxebizitzen % 12,8 igogailua zuten.

Eraikineko etxebizitza kopurua

562

148

Etxebizitza 1 (562)2 (58)3-10 (148)11-20 (57)

Gela kopurua

91

250

226

216

1-3 gela (42)4 (91)5 (250)6 (226)7 edo gehiago (216)

Bainugela kopurua

584

238

Bainugela 1 (584)2 edo gehiago (238)

Berokuntzari dagokionez, etxebizitza nagusien % 9,5 berokuntza zentrala zuten, % 60,5 banakakoa eta % 28,4 noizean behingoa.^[14] Horrez gain, % 30,7 hodien bidezko gasa zuten eta % 17,3 igogailua.

Berogailu mota

% 9,5

% 60,5

% 28,4

Zentrala (% 9,5)Banakakoa (% 60,5)Noizean behingoa (% 28,4)

Bestelako ekipamenduak (etxebizitza nagusiak)

Hodien bidezko gasa% 30,7

Ur bero zentrala% 27,2

Igogailua% 17,3

Politika

2011ko udal hauteskundeak

2011ko maiatzaren 22ko hauteskundeetako emaitzen ondorioz Zeanuriko alkatea Euzko Alderdi Jeltzaleko Izaskun Sagarna izan zen. Nabarmentzekoa da Euzko Alderdi Jeltzaleak boto batengatik irabazi zituela hauteskundeak.

Zeanuriko udalbatza
Alderdia		2011ko maiatzaren 22
Alderdia		Zinegotziak	Boto kopurua
	Euzko Alderdi Jeltzalea (EAJ)	5 / 9	416 (% 48,88)
	Bildu	4 / 9	415 (% 48,77)
	Alderdi Popularra (PP)	0 / 9	6 (% 0,71)
	Euskadiko Alderdi Sozialista (PSE-EE(PSOE))	0 / 9	4 (% 0,47)
Datuen iturria: Hauteskundeen emaitzak euskadi.net webgunean

2015eko udal hauteskundeak

2015eko maiatzaren 24ko hauteskundeetako emaitzen ondorioz Zeanuriko alkatea Euzko Alderdi Jeltzaleko Eugenio Larrazabal da.

Zeanuriko udalbatza
Alderdia		2015eko maiatzaren 24
Alderdia		Zinegotziak	Boto kopurua
	Euzko Alderdi Jeltzalea (EAJ)	5 / 9	411 (% 40,45)
	Bildu	4 / 9	377 (% 37,10)
	Alderdi Popularra (PP)	0 / 9	3 (% 0,29)
	Euskadiko Alderdi Sozialista (PSE-EE(PSOE))	0 / 9	0 (% 0)
Datuen iturria: Hauteskundeen emaitzak eustat.eus webgunean

Euskara

Zeanuriko Benita Goikuria^[16] hiztunaren pasartea, haren umetako eskola erdaldunaren ingurukoa. Euskal Herriko Ahotsak^[17]^[17] proiekturako egindako elkarrizketa, ahozko ondarea jaso eta zabaltzeko.

UEMAko kidea da herria, euskal hiztunen ehuneko handia duela eta: herriko euskaldunak %82.79, euskararen erabilera %61.4.

Mendebaleko euskararen edo bizkaieraren aldaera bat dute jatorrizko euskalkitzat, sartaldeko azpieuskalkian^[18] kokatzen den Arratiako euskara^[17]^[19] hain zuzen.

Ondarea

Andra Mari eliza, Elexondo auzoan.
Santiago apostoluaren parrokia, Ipiñaburu auzoan.^[20]
Pietateko Andra Mariaren baseliza, Elexondon.^[21]
Gorbeiako Estazio Megalitikoa.

Jaiak

Maiatzaren 15ean Isidro Deunaren jaia.
Abuztuaren 15ean, Andre Mariaren Zeruratzea, Zeanuriko jai nagusia.

Zerbitzuak

Zeanuriztar ospetsuak

Leonardo Zuloaga Olivares (1806-1865), Mexikora emigratu eta han lurjabe eta enpresari bilakatu zena. Mexikoko Torreón hiriaren fundatzailea.
Santos López de Letona (1842-1925), enpresaria, negozio-gizona eta hainbat obra publikoren bultzatzailea, tartean Bizkaia Zubia.
Martin Uriarte (1879-1960), idazlea.
Bedita Larrakoetxea (1894-1990), euskal idazlea eta itzultzailea.
Basilio Pujana (1913-2005), bertsolaria eta euskal idazlea.
Ander Manterola Aldekoa (1934-), etnografoa, antropologoa, ikertzailea eta ohorezko euskaltzaina.
Jazinto Sagarna, Gorbeiako artzaina (1935-2018), artzaina eta eguraldi iragarlea.
Sabin Intxaurraga (1949-2010), Eusko Jaurlaritzako sailburu ohia.
Gontzal Mendibil (1956), kantautorea.

Erreferentziak

↑ Euskaltzaindiaren onomastika datutegia
1 2 3 4 5 6 Euskal Herriari Begira. Udalbiltza.
↑ Euskararen Adierazle Sistema. Euskara-gaitasuna adinaren eta sexuaren arabera. EAE (eskualdeka/udalerrika). Eusko Jaurlaritza.
↑ «Kaleko erabilera herrialdez herrialde» Euskararen erabilera (Wikipedia).
↑ «Etxeko erabilera» Euskararen erabilera (Wikipedia).
↑ «EODA - Bilaketa - Zeanuri» www.euskaltzaindia.eus (kontsulta data: 2026-08-17).
↑ Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera). .
↑ «Euskal AEko hazkunde begetatiboa, lurralde eremuka. 1975 - 2023-PxWeb» PxWeb (kontsulta data: 2026-07-29).
↑ <ref> «Euskal AEko jaiotza biziak, lurralde-eremuen eta sexuaren arabera. 1996 - 2024-PxWeb» PxWeb (kontsulta data: 2026-07-30).
↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Bizkaia.tab.
↑ Eustat, «Biztanleria jaioterriaren arabera», Jaioterria - Euskal Autonomia Erkidegoa - udalerriak.tab.
↑ Eustat, «Biztanleria nazionalitatearen herrialde-taldearen arabera», Nazionalitatea - Euskal Autonomia Erkidegoa - udalerriak.tab.
↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Bizkaia.tab.
1 2 3 4 5 6 «Etxebizitzen parkea» Biztanleriaren eta etxebizitzen errolda. Etxebizitzak (Eustat).
↑ (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak erabilera-intentsitatearen arabera (kontsumo elektrikoa)» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).
↑ «Ikasle euskaldun hutsak, irakasle erdaldun hutsak - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (kontsulta data: 2018-12-05).
1 2 3 «Zeanuri - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (kontsulta data: 2018-07-17).
↑ «Sartaldekoa (M) - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (kontsulta data: 2018-07-17).
↑ «Arratiakoa - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (kontsulta data: 2018-07-17).
↑ Zeanuriko Udala. Zeanuri: Zer ikusi. (kontsulta data: 2026-09-01).
↑ Bilboko Elizbarrutia, Monumentuen Katalogoa. PIETATEKO ANDRA MARIA ERMITA. (kontsulta data: 2026-09-01).

Ikus, gainera

Bizkaiko udalerrien zerrenda

Kanpo estekak

Euskarazko Wikipedian bada atari bat, gai hau duena:
Euskal Wikiatlasa

http://www.euskomedia.org/aunamendi/152765
(Gaztelaniaz)Zeanuriko udal webgunea

Datuak: Q169332
Multimedia: Zeanuri / Q169332
Liburuak: Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Zeanuri

[1] Euskaltzaindiaren onomastika datutegia

[Udalbiltza-2] 1 2 3 4 5 6 Euskal Herriari Begira. Udalbiltza.

[3] Euskararen Adierazle Sistema. Euskara-gaitasuna adinaren eta sexuaren arabera. EAE (eskualdeka/udalerrika). Eusko Jaurlaritza.

[4] «Kaleko erabilera herrialdez herrialde» Euskararen erabilera (Wikipedia).

[5] «Etxeko erabilera» Euskararen erabilera (Wikipedia).

[6] «EODA - Bilaketa - Zeanuri» www.euskaltzaindia.eus (kontsulta data: 2026-08-17).

[7] Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera). .

[8] «Euskal AEko hazkunde begetatiboa, lurralde eremuka. 1975 - 2023-PxWeb» PxWeb (kontsulta data: 2026-07-29).

[9] <ref> «Euskal AEko jaiotza biziak, lurralde-eremuen eta sexuaren arabera. 1996 - 2024-PxWeb» PxWeb (kontsulta data: 2026-07-30).

[ine-jatorria-10] INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Bizkaia.tab.

[eu-jatorria-11] Eustat, «Biztanleria jaioterriaren arabera», Jaioterria - Euskal Autonomia Erkidegoa - udalerriak.tab.

[eu-nazionalitatea-12] Eustat, «Biztanleria nazionalitatearen herrialde-taldearen arabera», Nazionalitatea - Euskal Autonomia Erkidegoa - udalerriak.tab.

[ine-herrialdea-13] INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Bizkaia.tab.

[EUSTAT-etxe-14] 1 2 3 4 5 6 «Etxebizitzen parkea» Biztanleriaren eta etxebizitzen errolda. Etxebizitzak (Eustat).

[INE-59531-15] (Gaztelaniaz) «Etxebizitzak erabilera-intentsitatearen arabera (kontsumo elektrikoa)» 2021eko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (Espainiako Estatistika Institutua).

[16] «Ikasle euskaldun hutsak, irakasle erdaldun hutsak - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (kontsulta data: 2018-12-05).

[#1-17] 1 2 3 «Zeanuri - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (kontsulta data: 2018-07-17).

[18] «Sartaldekoa (M) - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (kontsulta data: 2018-07-17).

[19] «Arratiakoa - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (kontsulta data: 2018-07-17).

[20] Zeanuriko Udala. Zeanuri: Zer ikusi. (kontsulta data: 2026-09-01).

[21] Bilboko Elizbarrutia, Monumentuen Katalogoa. PIETATEKO ANDRA MARIA ERMITA. (kontsulta data: 2026-09-01).

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]

[15]

[16]

[17]

[18]

[19]

[20]

[21]