Lanestosa
| Lanestosa | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Lanestosa udalerriko ikuspegi orokorra. | |||||||||||
|
| |||||||||||
| Administrazioa | |||||||||||
| Estatua | Espainia | ||||||||||
| Erkidegoa | Euskal Autonomia Erkidegoa | ||||||||||
| Lurraldea | Bizkaia | ||||||||||
| Eskualdea | Enkarterri | ||||||||||
| Izen ofiziala | |||||||||||
| Alkatea | José Angel Ranero Santisteban (Bildu) | ||||||||||
| Posta kodea | 48895 | ||||||||||
| INE kodea | 48051 | ||||||||||
| Herritarra | lanestosarra | ||||||||||
| Kokapena | |||||||||||
| Koordenatuak | 43°12′56″N 3°26′14″W / 43.2156°N 3.4373°W | ||||||||||
![]() | |||||||||||
| Azalera | 1,25 km² | ||||||||||
| Garaiera | 300 metro | ||||||||||
| Distantzia | 66 km Bilbora | ||||||||||
| Demografia | |||||||||||
| Biztanleria | 244 (2025: | ||||||||||
| |||||||||||
| Dentsitatea | 1,95 bizt/km² | ||||||||||
| Euskara | |||||||||||
| Euskaldunak [1] | % 18.86 + % 13.17 hartzaile (2021) | ||||||||||
| Kaleko erabilera [2] | % (2021) | ||||||||||
| Etxeko erabilera [3] | % 9.61 (2021) | ||||||||||
| Datu gehigarriak | |||||||||||
| Sorrera | 1287. urtea | ||||||||||
| Webgunea | http://www.lanestosa.net | ||||||||||
Lanestosa Bizkaiko mendebaldeko udalerri mugakide txiki bat da, Enkarterri eskualdean dagoena. Izan ere, Euskal Herrian mendebalderen dagoen udalerria da. 271 biztanle zituen 2025. urtean.
Izena
[aldatu | aldatu iturburu kodea]1979an Euskaltzaindiak Isasti onartu zuen udalerri honen euskal izentzat; 2003an, baina, izen hori baztertu eta udalerriaren izena euskara batuan ere —gaztelaniaz bezala— Lanestosa zela arautu zuen, Isasti izenak ez baitu oinarririk tradizioan.
Ingurune naturala eta kokapena
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Lanestosa Enkarterrietako udalerri mendebaldekoena da, Bizkaiko mendebaldeko muturrean. Probintziako udalerririk txikienetakoa da 1,2 kilometro karraturekin. La Mortera eta Peña del moro mendien artean dagoen haran estuan kokatzen da herria, batez beste itsasoaren mailatik 289 metrora. Harana Kalera ibaiak zeharkatzen du.
Lanestosa Bilbotik 65 kilometrora, Gasteizetik 113 kilometrora eta Donostiatik 178 kilometrora dago. Herriak, Karrantzarekin egiten du muga ekialde eta hegoaldean, eta Kantabriako Sobarekin mendebaldean.
Historia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Lanestosak 1287ko ekainaren 6an jaso zuen hiribildu titulua —artean herriak Fenestrosa edo Finestrosa izena zuela—, Bizkaiko jaun Diego Lopez IV.a Harokoaren eskutik. Bizkaiko jaunaren asmoa zen Gaztelatik itsasorako bidean jada baziren biztanlegunea batu eta sendotzea. Los Tornostik zehar doan bidea aspalditik izan zen Burgostik zetorren merkataritzako bidearen zati.
1556. urteko irailaren 26an Karlos Habsburgokoako erregea Laredon zegoen, erregetzan berrogei urte eginak zituen, eta Yusteko monasterioan erretiroa hartzeko asmoa zuen. Hala, bada, Laredotik abiatuta, Asón ibaiaren urari goiti joanez Lanestosa zeharkatu zuen, Yusterantz. Gaur egun, bide hori Ruta de Carlos V izenaz da ezaguna, eta turismoa sustatzeko baliatzen da.[4]
Lanestosako biztanleen jarduera ekonomiko nagusia nekazaritza izan da aspaldiko mendeetatik. Garai bateko merkataritzak pixkanaka garrantzia galdu du, eta jarduera berriak agertu dira: landa-turismoa, besteak beste. Lanestosaren erdigunea Erdi Arotik datozen etxeek osatzen dute, ondo eutsi dio garai hartako ondareari.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Honako udalerri hauek ditu mugakide: Karrantza, Soba eta Ramales de la Victoria.
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Biztanleria-piramidea 2025 Guztira: 128 gizon, 115 emakume | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Iturria: Eustat / Instituto Nacional de Estadística[5] | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Urtea | 1975 | 1976 | 1977 | 1978 | 1979 | 1980 | 1981 | 1982 | 1983 | 1984 | 1985 | 1986 | 1987 | 1988 | 1989 | 1990 | 1991 | 1992 | 1993 | 1994 | 1995 | 1996 | 1997 | 1998 | 1999 | 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 | 2014 | 2015 | 2016 | 2017 | 2018 | 2019 | 2020 | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Hazkunde begetatiboa | −5 | 0 | 2 | −4 | −5 | −1 | −1 | −3 | −3 | −2 | −1 | −1 | −2 | −3 | 0 | −3 | 0 | −5 | −1 | 1 | 0 | −6 | −1 | −5 | −4 | 2 | −4 | −2 | −1 | −6 | −4 | −3 | −5 | 0 | −2 | −2 | 1 | −2 | −4 | −6 | −2 | −2 | −6 | −5 | 0 | −3 | −1 | −4 | −2 | −1 | 0 |
| Urtea | 1996 | 1997 | 1998 | 1999 | 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 | 2014 | 2015 | 2016 | 2017 | 2018 | 2019 | 2020 | 2021 | 2022 | 2023 | 2024 | 2025 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Bizirik jaiotakoak | 0 | 3 | 1 | 2 | 3 | 1 | 1 | 2 | 1 | 0 | 1 | 1 | 2 | 1 | 1 | 1 | 2 | 0 | 0 | 2 | 0 | 2 | 1 | 0 | 0 | 2 | 1 | 1 | 0 | 3 |
Jatorria
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Jaiolekuari dagokionez, 2025. urtean biztanleen % 23,5 udalerri berean jaioak ziren[8], probintziako batez bestekoaren (% 37,6) azpitik. Beste erkidego batzuetan jaiotakoak (Nafarroa barne) % 29,6 dira, eta espainiar estatutik kanpo jaiotakoak % 9,1 —probintzian % 13,9—.
Euskal Autonomia Erkidegoko probintziei dagokienez, biztanleen % 59,4 Bizkaian, % 0,7 Gipuzkoan, eta % 0 Araban jaio ziren[9].
Biztanleria atzerritarra
2025. urtean, biztanleen % 4,4k atzerriko nazionalitatea zuen[10]. Atzerritarren artean, talde nagusiak Hego Amerika (% 66,7), Erdialdeko eta Iparraldeko Amerika (% 25), Magreb (% 8,3) ziren.
Jaiotza herrialde nagusiak Peru, Mexiko, Bolivia dira.[11]
Etxebizitza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Eustaten 2024ko Biztanleriaren eta Etxebizitzen Erroldaren arabera, udalerrian 209 etxebizitza zeuden: 103 (% 49,3) nagusiak eta 105 (% 50,2) gainerakoak (bigarren egoitzak edo hutsik).[12] Etxebizitza nagusien % 75,7 jabetzan zegoen eta % 20,4 alokairuan.[12]
Etxebizitza multzoa
Bizkaiko mapa (2024)
Jabetza egoera (etxebizitza nagusiak)
Bizkaiko mapa (2024)
Guztira 103 etxegune zeuden, batez beste 2,1 egoiliarrekoak; horietatik 47 (% 45,6) pertsona bakarrekoak ziren.[12]
Etxeguneak egoiliar kopuruaren arabera
Bizkaiko mapa (2024)
Etxebizitzen batez besteko azalera erabilgarria 117 m²-koa zen eta batez besteko antzinatasuna 65,3 urtekoa.[12] Etxebizitzen % 54,3 etxebizitza bakarreko eraikinetan zeuden eta % 0,0 21 etxebizitza edo gehiagoko eraikinetan.[12] Etxebizitzen % 14,4 igogailua zuten.
Eraikineko etxebizitza kopurua
Gela kopurua
Bainugela kopurua
Berokuntzari dagokionez, etxebizitza nagusien % 11,7 berokuntza zentrala zuten, % 42,7 banakakoa eta % 33,0 noizean behingoa.[12] Horrez gain, % 0,0 hodien bidezko gasa zuten eta % 13,6 igogailua.
Berogailu mota
Bestelako ekipamenduak (etxebizitza nagusiak)
Hezkuntza-maila
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, udalerrian 15 urte edo gehiagoko 228 biztanle zeuden. Lortutako ikasketa-mailarik altuenari dagokionez, goi-mailako ikasketak zituztenak % 32,5 ziren; bigarren hezkuntzako bigarren etapa (batxilergoa edo erdi-mailako lanbide-heziketa) zutenak % 22,4; bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH edo antzekoa) zutenak % 24,1; eta lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak % 21,1.[13] Goi-mailako ikasketak zituztenen proportzioa % 30,1 zen 2021ean eta % 32,5 2024an; beraz, 2,4 puntu igo zen 3 urtean. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenena, berriz, % 23,7 izatetik % 21,1 izatera pasatu zen. Sexuaren arabera, goi-mailako ikasketak zituztenak emakumeen artean % 34,0 ziren, eta gizonen artean % 31,1; 2,8 puntuko aldea, emakumeen alde. Lehen hezkuntza edo gutxiago zutenak, berriz, emakumeen % 24,5 eta gizonen % 18,0 ziren. Azken alde hori, neurri handi batean, adin-egituraren isla izan ohi da: adineko biztanleen artean emakumeak gehiago dira, eta belaunaldi horietan ohikoagoa zen ikasketak goiz uztea.
| Ikasketa-maila | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Goi-mailako ikasketak | 74 | % 32,5 | 38 | % 31,1 | 36 | % 34,0 |
| Bigarren hezkuntzako bigarren etapa | 51 | % 22,4 | 30 | % 24,6 | 21 | % 19,8 |
| Bigarren hezkuntzako lehen etapa (DBH) | 55 | % 24,1 | 32 | % 26,2 | 23 | % 21,7 |
| Lehen hezkuntza edo gutxiago | 48 | % 21,1 | 22 | % 18,0 | 26 | % 24,5 |
| Guztira | 228 | % 100,0 | 122 | % 100,0 | 106 | % 100,0 |
| Urtea | Goi-mailakoak | Batx. / erdi LH | DBH | Lehen H. edo gutx. | 15 urte edo + |
|---|---|---|---|---|---|
| 2021 | % 30,1 | % 19,5 | % 26,7 | % 23,7 | 236 |
| 2022 | % 31,6 | % 20,7 | % 24,5 | % 23,2 | 237 |
| 2023 | % 32,2 | % 22,5 | % 23,8 | % 21,6 | 227 |
| 2024 | % 32,5 | % 22,4 | % 24,1 | % 21,1 | 228 |
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Diru-sarrerak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]2023. urtean, biztanle bakoitzeko batez besteko errenta garbia 14.958 euro-koa zen[14], probintziako 3. baxuena, eta etxegune bakoitzeko 33.294 euro-koa, probintziako baxuena. Balio hori probintziako batez bestekoaren (18.738 euro) azpitik dago, eta Espainiako batez bestekoaren (15.036 euro) parean. Kontsumo-unitateko errentaren mediana (etxeguneen tamaina eta osaera kontuan hartzen dituen neurria) 19.250 euro zen. Errenta gordina 17.008 euro-koa izan zen pertsonako, probintziako 3. baxuena.
Eustaten datuen arabera, 2023. urtean udalerriko 18 urteko eta gehiagoko biztanleen errenta pertsonalaren mediana —biztanleen erdiek baino gutxiago eta beste erdiek baino gehiago jasotzen duten zenbatekoa— 14.375 eurokoa zen[15][oh 1]: gizonena 16.725 eurokoa eta emakumeena 14.072 eurokoa; hau da, emakumeena gizonena baino % 15,9 txikiagoa. Bizkaia osoan, mediana 20.672 eurokoa zen. Familia-errentari dagokionez, udalerriko familien erdiek 28.124 euro baino gutxiago jaso zuten urtean; familien % 10ek 4.396 euro baino gutxiago jaso zuten (probintziako baxuena), eta beste % 10ek 75.824 euro baino gehiago (probintziako 3. baxuena)[16].
Diru-sarrera guztien artean % 51,1 soldatak dira[17].
Desberdintasuna
Errentaren banaketaren desberdintasuna neurtzeko Gini indizea erabiltzen da[18][oh 2]. Udalerrian indizea 27,7 da, probintziakoaren (29,6;
Bizkaiko mapa) azpitik eta Espainiakoaren (32,1) azpitik. P80/P20 zatidurak, hau da errenta-banaketaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura, 2,7 da, probintziakoaren (2,5;
Bizkaiko mapa) gainetik eta Espainiakoaren (2,8) azpitik.
Eustatek beste adierazle bat ematen du[oh 1]: diru-sarrera txikienak dituzten familien % 20ren batez besteko errenta, handienak dituztenen % 20renaren ehuneko gisa adierazita; zenbat eta handiagoa izan, orduan eta berdinagoa da banaketa. 2023. urtean, udalerrian lehenengoek 5.149 euro jaso zuten batez beste, eta bigarrenek 79.447 euro; hau da, lehenengoen errenta bigarrenen % 6,5 zen[19] (Bizkaia osoan, % 9,4; udalerriko banaketa desberdinagoa da). Pertsonen errentari dagokionez, diru-sarrera txikienak dituzten biztanleen erdiak batez beste 6.667 euro jaso zuen, eta handienak dituzten erdiak 29.198 euro; lehenengoen errenta bigarrenen % 22,8 zen[20] (Bizkaia osoan, % 18,1).
Jarduera ekonomikoa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]INEren 2024ko Biztanleria eta Etxebizitza Zentsuaren arabera, Lanestosa udalerrian biztanleria aktiboa (okupatuak eta langabeak) 101 pertsona ziren, hau da, 16 urte edo gehiagoko biztanleriaren % 45,1; gainerako % 54,9 inaktibo zeuden.[21] Aktiboen artean, langabezia-tasa % 16,8 zen. Sexuaren arabera, gizonezkoen jarduera-tasa % 45,0 zen eta emakumezkoena % 45,2; langabezia-tasa, aldiz, % 16,7 eta % 17,0 zen, hurrenez hurren.[21]
Okupatuen kopurua 90 zen 2023ean, 2021eko 94etik behera.[22] Emakumeek okupatuen % 46,7 osatzen dute, eta gizonek % 53,3.
| Egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Okupatuak | 84 | % 37,5 | 45 | % 37,5 | 39 | % 37,5 |
| Langabeak | 17 | % 7,6 | 9 | % 7,5 | 8 | % 7,7 |
| Inaktiboak | 123 | % 54,9 | 66 | % 55,0 | 57 | % 54,8 |
| Guztira | 224 | % 100,0 | 120 | % 100,0 | 104 | % 100,0 |
Jarduera-sektoreak
Jarduera-sektoreei dagokienez, okupatuak honela banatzen dira: zerbitzuak (% 70,0), industria (% 17,8), eraikuntza (% 7,8) eta nekazaritza, abeltzaintza eta arrantza (% 4,4).[22]
Okupazioa eta lan-egoera
Okupazio-mailari dagokionez, langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak dira talderik ugariena, okupatuen % 55,6; ondoren, zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak daude (% 26,7), eta oinarrizko okupazioak % 13,3.[23] Bi sexuetan langile kualifikatuak dira nagusi (gizonen % 60,4 eta emakumeen % 50,0).
| Okupazioa | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Zuzendariak eta goi eta erdi mailako teknikariak | 24 | % 26,7 | 14 | % 29,2 | 10 | % 23,8 |
| Langile kualifikatuak eta maila baxuko ofizialak | 50 | % 55,6 | 29 | % 60,4 | 21 | % 50,0 |
| Oinarrizko okupazioak | 12 | % 13,3 | 4 | % 8,3 | 8 | % 19,0 |
| Ez dago jasota | 4 | % 4,4 | 1 | % 2,1 | 3 | % 7,1 |
| Guztira | 90 | % 100,0 | 48 | % 100,0 | 42 | % 100,0 |
Okupatuen % 72,2 besteren konturako langileak dira, eta % 27,8 norberaren konturakoak.[24]
| Lan-egoera | Guztira | % | Gizonak | % | Emakumeak | % |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Norberaren kontura | 25 | % 27,8 | 17 | % 35,4 | 8 | % 19,0 |
| Besteren kontura | 65 | % 72,2 | 31 | % 64,6 | 34 | % 81,0 |
| Guztira | 90 | % 100,0 | 48 | % 100,0 | 42 | % 100,0 |
Lehen sektorea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Nekazaritza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden, eta guztira 21,3 hektarea nekazaritzako azalera erabilgarri (NAE) lantzen zuten[25][oh 3]. Udalerriaren azalera 1,3 km² denez, NAE lurraldearen % 17 da[26]. Lur-erabileraren arabera, NAEren % 100 larre iraunkorrak (21,3 ha, 4 ustiategitan) eta norberaren kontsumorako baratzeak (0,01 ha, ustiategi batean)[oh 4].
Abeltzaintza
2020ko Nekazaritza Erroldaren arabera, udalerriko abeltzaintza-ustiategietan 75 behi, 39 ardi, 4 zaldi eta 1 erlauntz zeuden[27].
Ibilgailu-parkea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Trafikoko Zuzendaritza Nagusiaren (DGT) 2025eko datuen arabera, udalerrian 126 gidari zeuden erroldatuta: 70 gizon (% 55,6) eta 56 emakume (% 44,4)[28]. Biztanleen % 51,9 gidatzeko gai zen.
Ibilgailu-parkea 255 ibilgailuk osatzen zuten: 148 turismo, 28 kamioi, 28 furgoneta, 25 motozikleta eta 6 ziklomotor[28]. Motorizazio-tasa 1.000 biztanleko 609 turismokoa zen, probintziako batez bestekoaren (451) gainetik.
Turismoen batez besteko adina 13,1 urtekoa zen; turismoen % 10,1k 4 urte baino gutxiago zituen, eta % 21,6k 25 urte baino gehiago[28]. Erregaiari dagokionez, ibilgailuen % 57,1 diesel zen eta % 41,3 gasolinazko; 3 ibilgailu elektrifikatu zeuden (% 1,2; probintzian % 1,2). Ingurumen-bereizgarriari dagokionez, ibilgailuen % 5,2k zuen 0 edo ECO etiketa, eta % 44,8k ez zuen etiketarik[oh 5].
Politika
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Lanestosako alkatea Euskal Herria Bildu koalizioko José Angel Ranero Santisteban da.
| Lanestosako udalbatza | |||||
| Alderdia | 2015eko maiatzaren 24a | ||||
| Zinegotziak | Boto kopurua | ||||
| Euskal Herria Bildu | 4 / 7 |
85 (% 48,3) | |||
| Euzko Alderdi Jeltzalea (EAJ-PNV) | 3 / 7 |
75 (% 42,61) | |||
| Euskadiko Alderdi Sozialista (PSE-EE(PSOE)) | 0 / 7 |
16 (% 9,09) | |||
| Datuen iturria: Udal hauteskundeen emaitzak euskadi.eus webgunean | |||||
2011ko maiatzaren 22ko udal hauteskundeetan EAJ alderdiak jaso zituen boto gehien, eta bigarren Bildu alderdia eta hirugarren PSE-EE izan zen. EAJk alderdiak 3 zinegotzi lortu zituen, Bilduk eta PSE-EEk bina zinegotzi. 2011ko ekainaren 11n egindako inbestidura ekitaldian Bilduko José Angel Ranero hautatu zuten alkate, bere alderdiaren 2 boto eta PSE-EE alderdiko 2 zinegotzien botoari esker.[29]
2007 udal hauteskundeetan EAJ alderdirik bozkatuena izan ostean, Lanestosako alkatea Felipe Ranero Herrero izan zen.
Garraiobide eta azpiegiturak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Lanestosara heltzeko hiru errepide daude. BI-3622 eta BI-3629 errepideak Karrantzatik iristeko, eta N-629 errepidea Kantabria eta Burgosetik.
Autobusa
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Ansa konpainiak Lanestosa-Bilbao linea ustiatzen du, astelehenetik ostiralera egunean sei autobus, eta larunbat, igande eta jaiegunetan egunean bi autobus eskainiz.
Bizkaibus hiri-arteko autobus zerbitzuaren hurrengo lineak udalerritik pasatzen dira:
Jaiak eta ospakizunak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Abuztuak 5: Elurretako ama
- Abuztuak 16: San Roke
Ondasun nabarmenak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Erdi Aroko hirigunea garai batean zen modukoa mantentzea lortu du Lanestosak. Herriak guztira bost kale ditu, kaleak estuak eta harrizkoak denak. Kaleotan, XVII. mende eta XVIII. mendetako hainbat jauregi eta eraikin daude ikusgai. Bost kaleetatik hiruk ibaiaren ibilbidea mantentzen dute, eta beste biek, txikiagoak direnek, aurreko hirurak ebakitzen dituzte.
San Pedro Eliza
[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Berez, San Pedro eliza, Calera ibaiaren eskuinaldean zegoen, baina XVI. mendean herriaren erdigunera ekarri zuten. Errenazimendu estiloko eliza da eta barrualdea hiru atalez osaturik dago. Ataletako batean, sakontasun gutxiko hegalak gurutzatzen dira. Hiru aldeak erdi puntuko arkuez banatuta daude. Arkuek Toscanako pilastrak dituzte.
Elizaren aurrealdeko erretaulak hiru kale eta hiru multzo ditu. Hiru multzoetatik, goikoa txikiagoa da eta nagusia zabalagoa. Erretaularen estiloa klasikoa den arren, irudiek erromanismo garaikoen antza daukate, ia espresiorik gabeko aurpegiak dituzten irudiak direlako.
Plaza Berria eta Zaharra
[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Plaza zaharra ez da berez plaza bat, baina kaleek eta etxeek sorturiko topaleku bihurtu zen. Plazak bi alderdi ditu, bata iluna eta beste argitsua. Plaza berriko etxeek Erdi Aroko etxeen itxura dute, eta landetxe izena hartzen dute, berez udalerriko nekazarienak izan zirelako. Horrez gain, etxeek zurezko balkoi jarraituak dauzkate.
Plaza Berria modernoagoa da eta ibaia, errepidea eta elizaren aurrealdearen artean kokatzen da. Zurezko arkupe bat eratzen duten haritz-zurez egindako zutabeak daude.
Indianoen etxeak eta jauregiak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Gaspar Sainz de la Callejaren etxea
- La Casona
- Bizkaia Etxea
- Jose Maria Balerdi Muruaren etxea
- Antonio Etxebarria Ortizen etxea
- Pedro Martínez Gonzalezen etxea
- Francisco Martínez Zalakainen etxea
- Soberatarren etxea
- Colina jauregia
Ikus, gainera
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Oharrak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- 1 2 INEk eta Eustatek metodologia desberdinak erabiltzen dituzte errenta kalkulatzeko, eta, horregatik, haien zifrak ez dira zuzenean alderagarriak. INEren Etxeguneen Errentaren Banaketaren Atlasak etxegune bakoitzaren errenta haren kide guztien artean banatzen du, adingabeak barne, eta haren P80/P20 zatidura kontsumo-unitateko errentaren 80. eta 20. pertzentilen arteko zatidura da (zenbat eta handiagoa, orduan eta desberdintasun handiagoa). Eustatek, berriz, 18 urteko eta gehiagoko pertsona bakoitzaren errenta eta familia bakoitzarena neurtzen ditu, eta haren 20/80 ratioak diru-sarrera txikienak dituzten % 20ren batez besteko errenta handienak dituztenen % 20renarekin alderatzen du, ehunekotan (zenbat eta handiagoa, orduan eta berdintasun handiagoa).
- ↑ 0 balioak berdintasun osoa adierazten du eta 100 balioak desberdintasun handiena; zenbat eta baxuagoa, orduan eta banaketa berdinagoa.
- ↑ INEk ustiategi baten lur guztiak ustiategia kokatuta dagoen udalerriari egozten dizkio, nahiz eta lur horietako batzuk beste udalerri batzuetan egon. Horregatik, udalerri batzuetan NAE udalerriaren azalera baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ Ustiategi batek lur-erabilera bat baino gehiago izan ditzake; horregatik, erabilera bakoitzeko ustiategi-kopuruen batura ustiategi guztien kopurua baino handiagoa izan daiteke.
- ↑ DGTren ingurumen-etiketak ibilgailuen isurien araberakoak dira: 0 (elektrikoak eta autonomia handiko entxufagarriak), ECO (hibridoak eta gasezkoak), C (Euro 4tik aurrerako gasolina-ibilgailuak eta Euro 6ko dieselak), B (Euro 3ko gasolina-ibilgailuak eta Euro 4-5eko dieselak); zaharrenek ez dute etiketarik.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ Euskararen Adierazle Sistema. Euskara-gaitasuna adinaren eta sexuaren arabera. EAE (eskualdeka/udalerrika). Eusko Jaurlaritza.
- ↑ «Kaleko erabilera herrialdez herrialde» Euskararen erabilera (Wikipedia).
- ↑ «Etxeko erabilera» Euskararen erabilera (Wikipedia).
- ↑ Ruta de Carlos V webgunea. Hainbat Administrazio publikok egina (besteak beste, Lanestosako Udalak).
- ↑ Población por sexo, edad (grupos quinquenales) y nacionalidad (española/extranjera). .
- ↑ «Euskal AEko hazkunde begetatiboa, lurralde eremuka. 1975 - 2023-PxWeb» PxWeb (kontsulta data: 2026-07-29).
- ↑ «Euskal AEko jaiotza biziak, lurralde-eremuen eta sexuaren arabera. 1996 - 2024-PxWeb» PxWeb (kontsulta data: 2026-07-30).
- ↑ INE, «Población por relación entre lugar de nacimiento y de residencia» (Padroia), Jatorria Bizkaia.tab.
- ↑ Eustat, «Biztanleria jaioterriaren arabera», Jaioterria - Euskal Autonomia Erkidegoa - udalerriak.tab.
- ↑ Eustat, «Biztanleria nazionalitatearen herrialde-taldearen arabera», Nazionalitatea - Euskal Autonomia Erkidegoa - udalerriak.tab.
- ↑ INE, «Población por país de nacimiento» (Padroia), Jaioterria Bizkaia.tab.
- 1 2 3 4 5 6 «Etxebizitzen parkea» Biztanleriaren eta etxebizitzen errolda. Etxebizitzak (Eustat).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Población de 15 y más años por sexo y nivel de estudios (agregado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Indicadores de renta media y mediana» (ADRH), ADRH errenta Bizkaia.tab.
- ↑ Eustat, «Pertsona- eta familia-errentaren estatistika», Errenta pertsonalaren pertzentilak EUSTAT.tab.
- ↑ Eustat, «Pertsona- eta familia-errentaren estatistika», Errenta familiarraren pertzentilak EUSTAT Bizkaia.tab.
- ↑ INE, «Distribución por fuente de ingresos» (ADRH), ADRH fuente Bizkaia.tab.
- ↑ INE, «Índice de Gini y distribución de la renta P80/P20» (ADRH), ADRH gini erreferentziak.tab.
- ↑ Eustat, «Pertsona- eta familia-errentaren estatistika», Errenta familiarraren adierazleak EUSTAT.tab.
- ↑ Eustat, «Pertsona- eta familia-errentaren estatistika», Errenta pertsonalaren adierazleak EUSTAT.tab.
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Población de 16 y más años por sexo y relación con la actividad (agrupado) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- 1 2 (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y rama de actividad (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y ocupación (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ (Gaztelaniaz) «Ocupados de 16 y más años por sexo y situación profesional (agregada) (Municipios entre 50 y 500 habitantes)» Biztanleria eta Etxebizitza Zentsua (INE).
- ↑ INE, «Explotaciones por tipo de cultivo», Nekazaritza Errolda 2020. Datuak: INE nekazaritza-azalera Bizkaia.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ Udalerriaren azalera: Wikidata, Q1227956.
- ↑ Eustat, «Nekazaritza-ustiategietako abelburuak, udalerriaren eta espeziearen arabera». Datuak: EUSTAT abeltzaintza.tab (Wikimedia Commons).
- 1 2 3 DGT, «Datos municipales general» (2025). Datuak: DGT ibilgailuak Bizkaia.tab (Wikimedia Commons).
- ↑ Bilduk Lanestosa eskuratu du PSEren babesari esker. 2011ko maiatzaren 12a. Eitb.com[Betiko hautsitako esteka]
Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]| Enkarterriko udalerriak | ||
|---|---|---|
|
Alonsotegi · Artzentales · Balmaseda · Galdames · Gordexola · Gueñes · Karrantza · Lanestosa · Sopuerta · Turtzioz · Zalla | ||


