Otsailaren 1

Wikipedia(e)tik

<<	Otsaila					>>
A	Aa	Az	Og	Os	L	I

				1	2	3
4	5	6	7	8	9	10
11	12	13	14	15	16	17
18	19	20	21	22	23	24
25	26	27	28	29
2008

Otsailaren 1a egutegi gregoriotararren urteko hogeita hamabigarren eguna da. 333 egun falta dira urtea amaitzeko, 334 egun bisurteetan.

Daturen bat falta bada, urtearen lotura jarraitu han sartzeko.

Eduki-taula

1 Gertaerak
- 1.1 Euskal Herrian
- 1.2 Munduan
2 Arte eta kultura
3 Zientzia eta teknologia
4 Kirolak
5 Jaiotzak
6 Heriotzak
7 Jaiak eta urteurrenak

[aldatu] Gertaerak

[aldatu] Euskal Herrian

1980 - ETAk sei goardia zibil hil zituen Bizkaiko Ispaster herrian.

[aldatu] Munduan

1881 - Panamako kanalaren eraikitze lanak hasi ziren
1908 - Atentatu batean Karlos I.a Portugalgo erregea eta bere seme Luis Felipe hil ziren Lisboan.
1917 - Alemaniak itsaspeko erabateko gerra deklaratu zuen, edozein itsasontzi abisurik gabe erasotua izan zitekeelarik.
1918 - Gotha eskuadrilek Paris bonbardatu zuten, 45 hildako eta 207 zauritu eraginez.
1924 - Britainia Handiak Sobietar Errepublika Sozialisten Batasuna onartu zuen.
1925 - Gudari Gorrien Frentea, Alemaniako Partidu Komunistaren erakunde armatua, lehen aldiz elkartu zen Berlinen.
1930 - Espainian "dictablanda" delakoa ezarri zen.
1939 - Dekretu batek sei hilabetetan Txekoslovakiako judu atzerritar guztiak kanporatzea agindu zuen.
1946:
Hungariak errepublika aldarrikatu zuen; presidentea Zoltan Tildy izan zen.
Trygve Lie norvegiarra NBEko lehenengo idazkari nagusi aukeratu zuten.
1953 - Hainbat egunetako eurite eta haizeteen ondorioz dikeak hautsi eta uholde larriak izan ziren Herbehereetan, 1.835 hildako eta 300.000 kalteturekin.
1956 - Europa osoan hotz-bolada handi bat izan zen.
1960 - Errebeldeak errenditu egin ziren Aljerian.
1979 - Ruhollah Jomeini garaile sartu zen Teheran-en, iraultzaren arrakastaren ondoren.
1991 - Richter eskalan 6,8 graduko lurrikara batek Pakistan iparraldea astindu zuen eta 300 hildakotik gora eta 500 zauritu eragin zituen, hainbat herri suntsitzeaz gain.
1998 - Sri Lankako armadak 3.000 errebelde tamiletik gora akabatu zituen bataila batean.
2003:
Columbia transbordadoreak eztanda egin zuen Lurrera itzultzean, 7 kosmonauta hilez.
Nizako Ituna indarrean jarri zen.
Trenen arteko talka batean 40 lagun hil ziren Zimbawen.
2004 - Saudi Arabiako Mina hiriko erromesaldian egondako jende pilaketa baten ondoren 251 hildako izan ziren.
2006 - Ece zisterna-ontzia Mantxako kanalean hondoratu zen 10.000 tona azidorekin.

[aldatu] Arte eta kultura

[aldatu] Zientzia eta teknologia

1948 - Hiru fisikari estatubatuarrek transistorea asmatu zuten.
2004 - Zientzialari errusiar eta estatubatuar talde batek bi elementu kimiko berri aurkitu zituen: Ununtrioa (Uut) eta Ununpentioa (Uup).
2005:
Burmuinean pubertaroaren hasiera eragiten duen genea aurkitu zuten.
Mellitus II erako diabetea eragiten duen proteina aurkitu zuten.

[aldatu] Kirolak

[aldatu] Jaiotzak

1894 - John Ford, zine zuzendari estatubatuarra.
1905 - Emilio Gino Segrè, fisikari italiar-estatubatuarra eta Fisikaren Nobel Sariduna 1959an.
1953 - Periko Alonso, futbolari eta entrenatzaile euskalduna.
1969 - Gabriel Omar Batistuta, futbolari argentinarra.
1971 - Zlatko Zahovic, futbolari esloveniarra.
1901 - Clark Gable aktore estatubatuarra (h.1960).
1931 - Boris Yeltsin, politikari errusiarra.

[aldatu] Heriotzak

1328 - Karlos IV.a "Ederra", Frantziako erregea (1322-1328) eta Karlos I.a izenez Nafarroako erregea (1322-1328).
1691 - Alexandro VIII.a, Aita Santua.
1908 - Karlos I.a, Portugalgo erregea (1889-1908).
1958 - Clinton Davisson, fisikari estatubatuarra eta Fisikaren Nobel Sariduna 1937an.
1976:
Werner Karl Heisenberg, fisikari alemaniarra eta Fisikaren Nobel Sariduna 1932an.
George Hoyt Whipple, sendagile estatubatuarra eta Medikuntzaren Nobel Sariduna 1934an.
1986 - Alva Myrdal, politikari suediarra eta Bakearen Nobel Sariduna 1982an.