Oñati
Wikipedia(e)tik
 |
Oharra |
| Artikulu honetan bandalismo-aztarnak egon daitezke |
|
Oñati |
|||
|---|---|---|---|
 Gipuzkoa |
|||
 |
|||
|
|||
| Izen ofiziala | Oñati | ||
| Antolaketa Estatua Erkidegoa Lurralde Historikoa Eskualdea |
Espainia Euskal Autonomia Erkidegoa Gipuzkoa Debagoiena |
||
| Alkatea | Lurdes Idoiaga (EAJ-EA) | ||
| Herritarra | oñatiar, txantxiku | ||
| Koordenatuak |  Koordenatuak: |
||
|
|
|||
| Eremua | 107.31 km2 | ||
| Garaiera | 175-1.360 m. | ||
| Euskaldunak | %79,77 (2001) |
||
| Distantzia | 68 km. Donostiara | ||
| Postakodea | |
||
| Biztanleria | 10,816 bizt (2008) | ||
| Dentsitatea | 100,79 bizt/km² | ||
| Sorrera | 1467 | ||
| www.oinati.org | |||
Oñati Gipuzkoako hego-mendebaldean dagoen udalerria da, Debagoiena eskualdekoa eta lurralde osoko handiena hedadurari dagokionez.
Herriguneak maila handiko monumentu asko ditu, batez ere Pizkundekoak eta Barrokoak. Bertan dago Sancti Spiritus Unibertsitatea, berariaz unibertsitate izateko eraiki zen eraikin platereskoa. Herrigunetik kanpo Aizkorriren magalean dago Arantzazuko santutegia, Gipuzkoako zaindaria den Arantzazuko Ama Birjinaren omenez eraikitako Euskal Herriko XX. mende erdialdeko lan arkitektoniko-artistiko osoena.
Oñatiarrek txantxiku ("igel") ezizen herrikoia hartzen dute.
Eduki-taula |
[aldatu] Geografia
[aldatu] Mugakideak
Iparraldean Bergara eta Antzuola; hegoaldean Barrundia eta Donemiliaga, (Araba); ekialdean Legazpi; eta mendebaldean Arrasate eta Aretxabaleta.
Loturaren izenburua=== Auzoak ===
- Arantzazu.
- Araotz.
- Errekalde.
- Garibai.
- Kale-Barria
- Kale-Zaharra
- Larraña.
- Lezesarri.
- Olabarrieta.
- Olakua.
- San Lorentzo.
- Uribarri.
- Urrexola.
- Zubillaga.
- Lekunberri.
[aldatu] Historia
Sakontzeko, irakurri: Oñatiko Jaurerria
Oñati mende luzez jaurerri "burujabea" izan zen, eta gero konderria, 1845 arte ez baitzen Gipuzkoan sartu.
[aldatu] Ikustekoak
- Oñatiko Unibertsitatea: Rodrigo Mercado de Zuazolak sortu zuen 1548.urtean . Bertan lau mendetan zehar Medikuntza, Zuzenbidea, Filosofia, Teologia eta Letrak irakatsi dituzte.
- San Migel parrokia: XV. mendeko eliza gotikoa.
- Bidaurreta monasterioa: XVI. mendeko mojategia.
- San Migel errota.
- Udaletxea: XVIII. mendeko eraikin barrokoa.
- Lazarraga dorretxea.
- Hernani etxea.
- Otadui-Jausoro etxea.
- Don Pedruena jauregia.
- Urain dorrea.
- Santa Marina, San Anton eta Foruen plazak.
- Zumeltzegi dorrea, Oñatiko Kondeen dorretxea.
- Arantzazuko santutegia: Urbia eta Aizkorrira bidean dago kokatuta, Gipuzkoako zaindaria den Arantzazuko Ama Birjinaren omenez eraikitako Euskal Herriko XX. mende erdialdeko lan arkitektoniko-artistiko osoena.
- Arrikrutzeko kobak 2007ko ekainean ireki zituzten publikoari Araotz auzoan kokatuta dauden koba hauek.
[aldatu] Inguru naturala
Udalerria ingurune menditsuan kokatuta dago, eta Aizkorri, Aloña, Zaraia eta Elgeako mendilerroek mugatzen dute.
Herri honetan sortutako Oñati ibaia Debaren ibaiadar nagusietakoa da.
[aldatu] Oñatiar ezagunak
- Lope Agirre (1510-1561), esploratzailea eta militarra.
- Santi Idigoras (1953-), Errealeko futbolari ohia.
- Ruper Ordorika (1956-), abeslaria.
- Gerardo Markuleta (1963-), idazlea.
- Luis Durán (1967-), komikigilea.
- Jon Odriozola (1970-), txirrindulari profesional ohia.
- Markel Irizar (1980-), txirrindulari profesionala.
- Ritxi Mendiguren, Athleticeko futbolari ohia.
- Juan Carlos Irizar, musikari eta konposatzailea.
- Ekaitz Osa Zabaleta (1980-), korrikalaria
[aldatu] Hiri senidetuak
[aldatu] Kanpo loturak
- (Euskaraz) Oñatiko Udalaren webgunea
- (Gaztelaniaz) Oñati, Auñamendi entziklopedian (Euskomedia Fundazioa)
