Sorlada

Wikipedia(e)tik
Hona jo: nabigazioa, Bilatu

Sorlada

 Nafarroa Garaia
Sorladaren ikuspegia, goitik, San Gregorio Ostiense basilikatik.
Sorladaren ikuspegia, goitik, San Gregorio Ostiense basilikatik.
Izen ofiziala Sorlada
Estatua
Erkidegoa
Merindadea
Espainia
Nafarroako Foru Erkidegoa
Lizarrako merindadeaa
Alkatea Joaquín Lana Markinez
(San Gregorio, indep.)
Herritarra sorladar
Koordenatuak 42°36′54″N 2°12′55″W / 42.61500°N 2.21528°W / 42.61500; -2.21528Koordenatuak: 42°36′54″N 2°12′55″W / 42.61500°N 2.21528°W / 42.61500; -2.21528

[[Fitxategi:|300px]]

Eremua 6,18 km2
Garaiera 590 m
Posta kodea 31219
Biztanleria 63 bizt. (2012)
Dentsitatea 10,19 bizt./km²

Sorlada[1] Nafarroako mendebaldean dagoen udalerria da. Lizarrako merindadeko herri honek 63 biztanle zituen 2012ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera. Nafarroako hiriburutik 71 kilometrora dago.

Inguru naturala eta kokapena[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Herria, Nafarroa mendebaldean kokatzen da, Lizarrako merindadearen mendebaldean. NA-129 errepidea Acedo-Lodosa norabidean jarraitu ostean, zazpi kilometrora ezkerreko errepidea hartu eta hiru kilometroren ostean ailegatzen da Sorladara.

Sorladak Piedramillerarekin egiten du muga iparraldean, Etaiorekin ekialdean, eta Muesekin mendebalde eta hegoaldean.

Klima eta landaredia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Sorladako klima mediterraneo-kontinentala da, neguak hotzak eta udak bero eta lehorrak dira. Prezipitazioak nahiko urriak dira, eta irregularki banatzen dira urte osoan zehar, urteroko egun euritsuak 100 inguru direlarik. Batez besteko tenperatura 9 eta 12 gradu bitartekoa, eta prezipitazioak 500 eta 800mm ingurukoak dira.

Jatorrizko landareditik hamabost hektarea pago eta birlandaturiko pinudiren bat baino ez dira geratzen gaur egun.

Historia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

1058an Sorladan zegoen San Klemente monasterioa Iratxeko apaizetxeari eman zion dohaintza gisa Nafarroako errege Antso Gartzez Peñalengoak. Abade-etxe horrek hainbat jabetza izan zituen XI. mendetik aurrera udalerrian, besteak beste San Juan de la Peña monasterioak trukean emandako mahasti batzuk.

Erdi Aro osoan jaurerri izan ostean, 1845ean udalerri independente bihurtu zen. XIX. mendearen erdialdean, herrian 35 ikasleko eskola eta parrokia zeuden. XX. mendearen hasieran nekazaritzako kooperatiba eta aurrezki kutxa bat sortu zuten herritarrek, eta bazen olioa ekoizten zuen errota bat.

Ekonomia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Sorladak ez du industriarik, herritar guztiek zerbitzuetan, eta batez ere, nekazaritzan egiten dute lan. Laborantza-lur guztiak sekain lur moduan erabiltzen dira. 1980ko hamarkadaren hasieran, artalde bakarra, eta txerriak zeuden, baina abeltzaintzak ez du ia garrantziarik gaur egun.

Ondarea[aldatu | aldatu iturburu kodea]

San Gregorio Ostienseren basilika, estilo barrokoko eraikina da. Jatorrizko eliza santuaren aurkikuntzaren ondotik eraiki zen XII. mendean. Nabearen barruan, margo neoklasikoak dituen gurutzadura nabarmentzen da. Basilikaren portada, XVIII. mendekoa da eta abside-erretaula moduan eraiki zen.

Basilikaz gain, Sorladako udalerriaren mugetan, Santa Ceciliako eliza, Erdi Aroko jatorriko eraikina, eta Guardako Andra Mariren baseliza, XX. mendeko tenplua nabarmentzen dira.

Demografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Sorladako biztanleria
1897 1900 1910 1920 1930 1940 1950 1960 1970 1981 1991 2001 2006
219 253 259 276 276 230 238 216 153 83 64 50 39

2008ko erroldaren arabera, 15 etorkin bizi ziren herrian, biztanleriaren %25,00 (Nafarroako batezbestekoaren bikoitza baino gehiago).

Politika[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udal hauteskundeak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Azken urteetan Sorladako alkate kargurako San Gregorio taldeko Joaquín Lana Markinez aukeratu dute. Sorladan zerrenda irekien bidez hautatzen dira zinegotziak; 2007an bi talde aurkeztu ziren, hautagai banarekin: Agrupación Independiente San Gregorio (AISG, Lana aukeratuta) eta AILM (hautetsirik ez). Baliogabeko eta boto zuri bakarra izan ziren (emandako boto guztien %2,13). Abstentzioa %16,07koa izan zen.

Sorladako Udala (2007)
Alderdia Botoak Aukeratua?
Joaquin Lana Markinez (AISG) 25 Bai
Jose Luis Irisarri Maeztu (AILM) 20 Ez


2011ko udal hauteskundeetan ere bi zerrenda aurkeztu ziren; Lana Markinezek alkatetza gorde egin zuen eta Agrupación de Electores Independiente San Gregorio taldearen izenean, bera alkate eta beste kide bat ziengotzi bihurtu ziren. Agrupación de Electores Independiente de Sorlada taldeak hiru hautagai aurkeztu zituen[2] eta hautetsi bakarra erdietsi zuen[3].

Udaletxea[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Sorladako udaletxea elizaren ondoan dago. 1984an erabat zaharberritu zen eraikina, bai kanpotik zein barrutik. Solairu bakarra dauka, eta fatxada margoturik dago. Sorladako udaletxeko idazkaria, Lana, Mues eta Piedramillerako idazkari ere bada.

Sorladak alkatea eta lau zinegotzi dauzka.

  • HELBIDEA: Santa Zezilia Plaza z/g

Alkateak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Alkateen zerrenda
1979-1983
1983-1987
1987-1991
1991-1995
1995-1999
1999-2003
2003-2007
2007-2011 Joaquín Lana Markinez San Gregorio
2011-2015 Joaquín Lana Markinez San Gregorio

Zerbitzuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Sorlada, "Jurramendi Mankomunitateko" kidea da.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo loturak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Wikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Sorlada Aldatu lotura Wikidatan
Portal.svg
Euskarazko Wikipedian bada atari bat, gai hau duena:
Euskal Herriko:Wikiatlasa