Mendaza

Wikipedia, Entziklopedia askea
Mendaza
 Nafarroa Garaia, Euskal Herria
Mendaza, Navarra Spanien-Steineiche.jpg

Mendazako bandera

Mendazako armarria


Administrazioa
Estatua Espainia
Erkidegoa Nafarroako Foru Erkidegoa
Merindadea Lizarrako merindadea
Izen ofiziala Escudo de Atez.svg Mendaza
Alkatea Jesús Gambra Zubiria
(UPN)
Posta kodea 31460
INE kodea 31166
Herritarra mendazar
Kokapena
Koordenatuak 42° 38′ 34″ N, 2° 14′ 05″ W / 42.642777777778°N,2.2347222222222°W / 42.642777777778; -2.2347222222222Koordenatuak: 42° 38′ 34″ N, 2° 14′ 05″ W / 42.642777777778°N,2.2347222222222°W / 42.642777777778; -2.2347222222222
Azalera 32,73 km2
Garaiera 637 metro
Demografia
Biztanleria 287 (2019)
Red Arrow Down.svg−5 (2018)
alt_left 138 (%48.1)149 (%51.9) alt_right
Dentsitatea 9,72 biztanle/km²
Hazkundea
(2003-2013)[1]
Red Arrow Down.svg -% 9,09
Zahartze tasa[1] % 20,35
Ugalkortasun tasa[1] ‰ 38,46
Ekonomia
Jarduera tasa[1] % 61,9 (2011)
Genero desoreka[1] % 0 (2011)
Langabezia erregistratua[1] % 9 (2013)
Kultura
Euskaldunak % 6,47 (2010)
Euskararen erabilera % 0,2 (2011)
Datu gehigarriak
Webgunea http://www.mendaza.org


Mendaza[2] Nafarroako udalerria da, Lizarrako merinerrian kokatua. Berrotza ibarrean iparralderen dagoen udala da. Izan ere, Berrotza udalerria XIX. mendean hainbat udaletan banatu zen, eta haietako bat, Mendaza.

Honako herriek osatzen dute: Asarta, Azedo, Mendaza (herriburua) eta Ubago. Estenblo baserria eta Granada jaurerria ere udalerri honetan daude. Behin betiko fusioa baino lehen, 1842ko erroldan, egungo lurraldeak lau udalerritan banatuta ageri ziren: Asarta eta Kabrega, Azedo eta Granada, Ubago eta Mendaza bera.

31.8 kilometro koadrokoa da, eta 318 biztanle zituen 2014. urteko erroldaren arabera.

Geografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Ingurune naturala eta klima[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kokapena[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Mendaza Lizarrako merindadearen mendebaldeko muturrean dago, Arabako mugatik gertu, eta Nafarroako hiriburutik 68 kilometrora. Herria NA-129 errepidearen ertz batean dago, Azedo eta Mues bitartean, Kodesko mendilerroaren ekialdeko muturrean kokatuta.

Klima[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Mendazako klima mediterraneo epela da, urteko batez besteko tenperaturak 8 eta 12 gradu artekoak, eta prezipitazioak 600 eta 1.200mm bitartekoak dira. Urteroko egun euritsuak 80 izaten dira herrigunean, eta 120 edo gehiago udalerriko gunerik menditsuenetan.

Landaredia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Herriaren inguruan jatorrizko 1457 hektarea arte geratzen dira, gizakiaren eragina dela eta, asko degradatu da euren itxura.

"Hiru Hanka" artea[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Hiru hanka artea

Nafarroako naturako monumentua, Quercus Ilex motako arte espeziea da, barrualdea hutsik dauka, eta hiru oinarriren gainean eusten da. Zuhaitzak 1.200 urte inguru dituela uste da, sekula aurkitutako arterik zaharrenetakoa.

Udalerri mugakideak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Mugakideak hauek dira: Lana (iparraldean); Antzin, Piedramilleraeta Sorlada (ekialdean); Mueseta Desoio (hegoaldean); eta Mirafuentes, Nazar eta Zuñiga (mendebaldean).

Ekonomia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Zerbitzuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Antzin-Ameskoako Zerbitzu Sozialen Mankomunitatea, zaborra biltzeaz, ura hornitzeaz eta bestelako zerbitzuez arduratzen da Mendazan eta eskualdeko beste hainbat herritan.

Demografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Mendazako biztanleria

2008ko erroldaren arabera, Espainiaz kanpoko 21 etorkin bizi ziren herrian, biztanleriaren %6,50 (Nafarroako batezbestekoaren azpitik).

Politika[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Udaletxea[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Mendazako udaleko idazkaria Zuñigako idazkari ere bada.

  • HELBIDEA: Arriba kalea, 1

Udal hauteskundeak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Azken urteetan Mendazako alkateak Nafarroako Herriaren Batasuneko kideak izan dira. 2007an Javier Ángel López de Dicastillo Sanz aukeratu zuten; alderdiak lau zinegotzi lortu zituen, eta hortaz, gehiengo osoa udalean. Baliogabeko botoak zortzi izan ziren (emandako guztien %3,94) eta boto zuriak hamasei (%8,21). Abstentzioa %32,11koa izan zen.

Mendazako Udala (2007)
Alderdia Botoak Zinegotziak
UPN 102 4
Agrupación Electoral Independiente 77 3

2011ko udal hauteskundeetan alderdi bereko Jesús Gambra aukeratu zuten alkate; aurkeztutako zerrenda bakarra UPNkoa (108 boto eta 7 zinegotziak) izan zen.

Alkateak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Hauek izan dira Mendazako azken alkateak:

Alkatea Agintaldi hasiera Agintaldi amaiera Alderdia
Pedro Jesus Alecha Berruete[3] 1979 1983 Agrupacion de Electores de Mendaza
Antonio Martinez Martinez[3] 1983 1987 Agrupacion Electoral San Valentin
1987 1991
1991 1995
1995 1999
1999 2003
2003 2007
Javier Angel Lopez de Dicastillo Sanz 2007 2011 UPN
Jesus Gambra Zubiria 2011 2015 UPN
Javier Senosiain Paternain[4] 2015 2019 UPN
Javier Senosiain Paternain[4] 2019 Jardunean Agrupacion Electoral La Berrueza[5]

Kultura[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Euskara[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Nafarroako gobernuak onartutako Euskararen Foru Legearen arabera Mendaza eremu ez-euskalduneko udalerria da, eta hori dela eta, hizkuntza ofizial bakarra gaztelania da. 2001eko erroldaren arabera, herritarren %6,43k zekien euskaraz hitz egiten.

Erreferentziak[aldatu | aldatu iturburu kodea]

  1. a b c d e f Euskal Herriari Begira. Udalbiltza.
  2. Euskaltzaindia. 155. araua: Nafarroako udal izendegia. .
  3. a b «MENDAZA - Auñamendi Eusko Entziklopedia» aunamendi.eusko-ikaskuntza.eus . Noiz kontsultatua: 2020-04-20.
  4. a b (Gaztelaniaz) «Base de datos de Alcaldes y Concejales:: Ministerio de Política Territorial y Función Pública ::» www.mptfp.gob.es . Noiz kontsultatua: 2020-04-20.
  5. «LIZARRAKO ESKUALDEKO HAUTESKUNDE BATZORDEA Aurkeztutako hautagai-zerrendak» NAO 78. zenbakia, 2019ko apirilaren 24a, asteazkena . Noiz kontsultatua: 2020-04-30.

Ikus, gainera[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Bibliografia[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Kanpo estekak[aldatu | aldatu iturburu kodea]


Mendaza
Escudo de Atez.svg
Acedo | Asarta | Estenblo | Granada | Mendaza | Ubago
Euskarazko Wikipedian bada atari bat, gai hau duena:
Euskal Wikiatlasa