Sare marragorri
| Sare marragorria | ||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Sailkapen zientifikoa | ||||||||||||||||||||||||||||
| Erreinua | Fungi | |||||||||||||||||||||||||||
| Filuma | Basidiomycota | |||||||||||||||||||||||||||
| Klasea | Agaricomycetes | |||||||||||||||||||||||||||
| Ordena | Agaricales | |||||||||||||||||||||||||||
| Familia | Cortinariaceae | |||||||||||||||||||||||||||
| Generoa | Cortinarius | |||||||||||||||||||||||||||
| Espeziea | Cortinarius armillatus Fries, 1838 | |||||||||||||||||||||||||||
| Basionimoa | Agaricus armillatus | |||||||||||||||||||||||||||
| Mikologia | ||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||
Sare marragorria (Cortinarius armillatus) Cortinariaceae familiako onddo espezie bat da.[1] Orellanina dauka, baina dosi hilgarrietara iritsi gabe. Ehun-tindagaietan erabilia.
Deskribapena
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Kapela: 5 eta 10 cm bitarteko diametrokoa, hasieran ganbil-kanpai itxurakoa, eta gero lau-ganbila. Haritsua eta higrofano samarra da eta marroi-gaztaina kolorekoa edo marroi-gorrixka, ilunagoa erdian.
Orriak: Eskotatu-itsatsiak, nahiko zabal, hasieran zurbilak edo krema-gorrixkak eta gero kanela kolorekoak.
Orri Eskotatuak: Oinera Iritsi baino lehentxeago eskote txiki bat duten orriak.
Hanka: Luzanga, zilindrikoa, oinarrian zabaltxoagoa, lehoi-okre kolorekoa goialdean eta argiagoa behean. Oso fibrilosoa da, eta hiru edo lau besoko zeihar gorri-su kolorekoak darama, errezel orokorraren hondarrak.
Haragia: Okre-zurixka kolorekoa, usain eta zapore berezirik gabea.[2]
Etimologia: Cortinarius hitza, gortinatik dator, gortina eta guzti, errezelaren hondakin bereizgarriengatik. Armillatus epitetoa latinetik dator, besokoa, eraztuna, esan nahi duen "armilla" hitzetik. Oinean dituen dekorazioengatik.
Jangarritasuna
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Pozoitsua dela uste da.[3]
Nahasketa arriskua
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Cortinarius bolaris eta Cortinarius rubellus delakoekin, hauek ez dute besokorik oinean eta pozoitsuak dira.
Sasoia eta lekua
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Udan eta udazkenean, taldeak osatuz, mendiko urkien basoetan, leku hezetsuetan, hala nola zohikaztegietan.[4]
Banaketa eremua
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Kanada, Alaska, Ameriketako Estatu Batuak, Mexiko, Europa, Errusia, Japonia, Txina.[5]
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- ↑ Euskal Herriko perretxiko eta onddoak, 2013, 2014, 2016, 2017, Fernando Pedro Pérez, Kultura Saila, Eusko Jaurlaritza • Bizkaiko Perretxiko eta Onddoak, A.D.E.V.E., 2012 • Euskalnatura • Euskal Herriko Onddoak. 5 tomos, Luis García Bona, Kriselv, 1987 • Catálogo micológico del País Vasco, Aeranzadi, 1973 • Mendizalearen Hiztegia [mikologia], Ostadar Mendi Taldea.
- ↑ (Gaztelaniaz) Lotina, Roberto. (1985). Mil setas ibericas. Diputacion foral de vizcaya, 231 or. ISBN 84-505-1806-7..
- ↑ (Gaztelaniaz) Cetto, Bruno. (1987). Guia de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 213 or. ISBN 84-282-05430-X (T. 2). ISBN: 84-282-0538-8 (O.C.)..
- ↑ (Gaztelaniaz) Bon,Marcel. (1988). Guia de Campo de los hongos de Europa. Ediciones Omega, S. A. Barcelona, 220 or. ISBN 84-282-0865-4..
- ↑ Cortinarius armillatus: GBIF—the Global Biodiversity Information Facility.